سوال: بهترین سن برای فلورایدتراپی دندان‌ها کدام است و آیا انجام فلورایدتراپی عوارضی برای دندان‌ها دارد؟

پاسخ از دکتر عباس سمیعیان، جراح دندانپزشک:
فلورایدتراپی یکی از روش‌های مناسب جهت پیشگیری و کاهش پوسیدگی در دندان کودکان است. بهترین زمان انجام فلوراید تراپی در سنین کودکی است. اما در بزرگسالان هم تاثیرگذار است، با این وجود در سنین ۴۰ سال به بالا تاثیر چندانی ندارد.
استفاده از دهانشویه فلوراید نباید هر روز انجام شود و استفاده بیش از حد آن موجب تغییر رنگ دندان‌ها می‌شود.

منبع:دندانه

 

تبخال یکی از شایع ترین ناراحتی های پوستی که علاوه بر دردناک بودن، حالت نازیبایی روی لب ها و اطراف دهان ایجاد می کند. به علاوه بسیار مسری است. اما جالب است بدانید که می توان از ظاهر شدن تبخال پیشگیری کرد!

منشا بروز تبخال ویروسی است که برای همیشه در بدن حضور دارد و به صورت بحران های گاهگاهی کم و بیش رایج ظاهر می شود. استرس و خستگی مهم ترین علل زمینه ساز این ناراحتی پوستی هستند.

قرار گرفتن در معرض نور خورشید، دوران قاعدگی در خانم ها،‌ جراحی های دندان یا زیبایی ( به خصوص در قسمت دهان) نیز دیگر شرایطی هستند که احتمال بروز تبخال را افزایش می دهند.

عکس العمل مناسب نسبت به علائم هشداردهنده تبخال
دوری کردن از بسیاری از این عوامل زمینه ساز واقعا مشکل است اما می توان با شروع اولین علائم هشداردهنده مانند سوزش،‌ خارش، تورم لب ها و تغییر رنگ پوست فورا مانع از بروز تبخال شد.

امروزه داروهای ضد ویروسی وجود دارد که رشد تبخال را متوقف می کند البته زمانی مؤثر است که با مشاهده اولین علائم نشانگر تبخال، فورا استفاده شود. برای تشخیص دقیق تر این مشکل بهتر است در ابتدا با پزشک مشورت کرد تا داروی مناسب تجویز شود. هر چه درمان زودتر صورت گیرد، برای پیشگیری مؤثرتر خواهد بود.

دوره درمان معمولا ۵ روز و استفاده روزانه یک بار است. اما برای افرادی که ۶ بار یا بیشتر در سال دچار تبخال می شوند ( حدودا هر دو ماه) توصیه شود از درمان های پیشگیرانه که مدت و شدت این مشکل را کاهش می دهد با نظر پزشک استفاده کنند.

توصیه می شود این دارو را در دیگر شرایطی که با استرس و خستگی همراه است مانند سفر، تغییر محیط شغلی و… همراه داشته باشید. همچنین اگر دچار تبخال شدید، به چشم ها دست نزنید و در صورت استفاده از لنز حتما بهداشت را به خوبی رعایت کنید زیرا احتمال تبخال چشمی وجود دارد.

پیشگیری از سرایت تبخال
برای پیشگیری از سرایت تبخال به دیگران، رعایت توصیه های زیر لازم است:
– دست ها را به طور منظم به خصوص پس از لمس تبخال به خوبی بشویید.
– از بوسیدن اطرافیان به خصوص افراد ضعیف مانند خانم های باردار، نوزادان، کودکان مبتلا به اگزما و بیماران خودداری کنید.
– وسایل شخصی مانند دستکش و دستمال و همچنین وسایل آرایشی را در اختیار دیگران قرار ندهید.

منبع:دندانه

 

در گفتگو با دکتر آرش عزیزی متخصص بیماری‌های دهان فک و صورت

دهانشویه در کنار مسواک و نخ دندان، جزء سوم بهداشت دهان است که دندان‌پزشکان روی استفاده از ان از دوره کودکی تاکید دارند. دهان‌شویه‌ها انواع مختلفی دارند و هر یک کارکرد خاص خود را دارند. به همین دلیل مهم است که انواع دهانشویه‌ها را بشناسیم و با کاربرد و شیوه استفاده از آن‌ها آشنا باشیم چراکه انتخاب اشتباه دهان‌شویه و شیوه مصرف غلط آن می‌تواند نتیجه عکس داشته باشد و حتی باعث افزایش زردی دندان‌ها و افزایش احتمال ابتلا به سرطان دهان شود.
توصیه‌های دکتر آرش عزیزی، متخصص بیماری‌های دهان فک و صورت و معاون پزوهشی دانشکده دندان پزشکی ازاد تهران، به شما در انتخاب یک‌ دهان‌شویه مناسب کمک می‌کند:

آقای دکتر! اگر بخواهیم دهان‌شویه‌ها را بر اساس نوع کاربردشان تقسیم‌بندی کنیم، چند نوع دهان‌شویه داریم؟
گروه اول دهان‌شویه‌ها، اثر ضد میکروبی قوی دارند؛ مانند کلروهگزیدین که برای درمان بیماری‌های لثه و پس از جراحی دهان تجویز می‌شود.
گروه دوم از این دهان‌شویه‌ها که باهدف پیشگیری از پوسیدگی دندان‌ها استفاده می‌شود، این نوع از دهان‌شویه‌ها حاوی فلوراید است و توانایی توقف و ترمیم پوسیدگی را در مراحل اولیه دارد، همچنین می‌توانند از پوسیدگی بقیه دندان‌ها جلوگیری کنند.

آیا با وجود استفاده از مسواک و نخ دندان باز هم لزومی به استفاده از دهان‌شویه وجود دارد؟
بله، دهان‌شویه اغلب به‌عنوان روش‌ کمکی محسوب می‌شود و جایگزین مسواک، خمیردندان و نخ دندان نیست اما در بعضی از افراد برای کاهش بار میکروبی یا مهار پوسیدگی کاربرد دارد.

آیا دندان‌پزشکان روی استفاده منظم از دهان‌شویه تأکید می‌کنند؟
کسانی که پوسیدگی دندان‌هایشان به‌ کندی پیشرفت می‌کند هفته‌ای یک‌بار، از دهان‌شویه فلوراید استفاده کنند ولی اگر پوسیدگی دندان‌ها پیشرفت سریعی دارد توصیه می‌شود باید یک‌شب در میان از دهان‌شویه استفاده کنید.

راز دهانشویه‌ها/ پاسخ به تمام سوالاتی که درباره انواع و نحوه استفاده از دهانشویه‌ها دارید
راز دهانشویه‌ها/ پاسخ به تمام سوالاتی که درباره انواع و نحوه استفاده از دهانشویه‌ها دارید

دهان‌شویه‌های حاوی الکل اثر بهتری دارند یا دهان‌شویه‌های بدون الکل؟
مزیت دهان‌شویه‌های حاوی الکل این است که راحت‌تر جذب مخاط دهان، لثه و… می‌شوند و اثرگذاریشان بیشتر است. اما مضراتی هم دارند ازجمله اینکه می‌توانند دهان را خشک کنند و استفاده طولانی مدت از آن می‌تواند ریسک ابتلا به سرطان‌های داخل دهانی را بیشتر کند، بنابراین دهان‌شویه‌های فاقد الکل گرچه مزیت الکل را ندارند اما مضرات حاصل از آن را نیز ایجاد نمی‌کنند و ایمن‌تر هستند.

آیا زیاده‌روی در استفاده از دهان‌شویه می‌تواند عوارض جانبی برای فرد داشته باشد؟
مصرف درازمدت دهان‌شویه‌های حاوی آب‌اکسیژنه موجب تحریک بافت نرم، از دست رفتن کلسیم سطوح دندان‌ها و رویش موهای سیاه‌روی زبان می‌شود. اگر از دوز غیرمجاز استفاده شود؛ تهوع، استفراغ، دردهای شکمی، تنگی نفس و اختلال هوشیاری از عوارض بلع اتفاقی کلرهگزیدین و استیل پیریدینیوم است که با مشاهده این علائم باید بلافاصله با مرکز فوریت پزشکی تماس گرفت.

کودکان از چه سنی باید دهان‌شویه فلوراید استفاده کنند؟
پیشنهاد می‌شود کودکان از ۶سالگی از دهان‌شویه فلوراید دار استفاده کنند.

استفاده از دهان‌شویه پس از جراحی‌های ناحیه دهان چه خاصیتی دارد؟ چه نوع دهان‌شویه‌ای برای این کار مناسب است؟
۱. بعضی از دندان‌پزشکان به‌عنوان درمان کمکی برخی از بیماری‌های دهان و دندان یا پاک‌سازی و بهبود سریع‌تر، پس از جراحی، دهان‌شویه‌های حاوی آب‌اکسیژنه یا سرم شستشو را تجویز می‌کنند.
۲. استیل پیریدینویم از محلول‌های دهان‌شویه است که می‌توان برای ضدعفونی یا خوش‌بو کردن دهان خود، ۲۰ قطره از آن را در نصف فنجان آب حل کرد و هر سه ساعت یک‌بار، دهان را با آن شست.
۳. کلروهگزیدین از دیگر محلول‌های دهان‌شویه است که می‌توان روزی دو بار، در صبح و شب، پس از مسواک زدن مقدار کمی از آن را به مدت ۳۰ ثانیه دردهان قرقره کرد. این محلول برای ضدعفونی کردن و التیام بخشیدن به بافت لثه به کار می‌رود.
۴. برای تأثیر بهتر دهان‌شویه باید تا ۳۰ دقیقه پس از مصرف، از شستن دهان و نوشیدن مای عات پرهیز کرد.

روش صحیح استفاده از دهان‌شویه چگونه است؟
برای استفاده درست از دهان‌شویه باید مراحل زیر را به ترتیب انجام داد:
۱. روش صحیح مسواک زدن، غذا‌ها و پلاک میکروبی را از سطح دندان‌ها و لثه‌ها از بین می‌برد و سطح آن‌ها را آماده پذیرش مواد دهان‌شویه می‌کند.
۲. مقدار کافی از دهان‌شویه را مطابق دستور دندان‌پزشک یا از طریق شیوه مصرف روی بطری، درون درب بطری دهان‌شویه ریخت.
۳. دهان‌شویه را وارد دهان کنید و با فشار در دهانتان بچرخانید تا تمام سطوح دندان‌ها و لثه‌ها و سطوح بین‌دندانی با دهان‌شویه تماس یابد.
۴. معمولاً ۳۰ ثانیه تا ۱ دقیقه زمان برای نگه‌داشتن دهان‌شویه در دهان کافی است، پس از پایان این زمان بقیه دهان‌شویه را از دهان خارج کنید.
۵. پس از مصرف دهان‌شویه باید تا نیم ساعت از شستن دهان، خوردن غذا و نوشیدن مایعات پرهیز کرد تا مواد مؤثر آن در تماس با س طح دندان‌ها و لثه‌ها باقی بماند.

آیا درصورتی‌که طعم دهان‌شویه برای فرد خوشایند نبود می‌تواند برای استفاده، آن را با آب رقیق کند؟
خیر، استفاده از آب در مایع دهان‌شویه تأثیر آن را کم می‌کند.

شما استفاده از دهان‌شویه ایرانی را توصیه می‌کنید یا خارجی؟
طبق بررسی‌های انجام‌شده و مطالعات علمی در دهان‌شویه‌های ایرانی نشان داده است که اثرات ضد میکروبی و ضدالتهابی خوبی دارند و استفاده از دهان‌شویه‌های ایرانی تأثیر مثبتی بر بهداشت دهان و دندان دارد.

منبع:دندانه

 

یکی از مشکلات شایع دردندانپزشکی کودکان، پوسیدگی‌های زودرس دندانهای شیری است. این مشکل که با نام علمی Early Childhood Caries نامیده می‌شود، با ایجاد پوسیدگی در دندانهای شیری سبب تخریب ساختار و درد دندانی می‌گردد که تبعاتی چون مشکلات تغذیه و ظاهر نا‌زیبا را برای کودک در پی دارد.
از آنجا که این مشکل در سنین خیلی پایین شروع می‌شود، درمان این پوسیدگی‌ها هم برای بیمار و هم برای دندانپزشک یک معضل محسوب می‌گردد. این در حالی است که تنها با رعایت نکاتی ساده می‌توان از بروز چنین مشکلی جلوگیری کرد.

چگونه از پوسیدگی‌های دندانی زودرس دوران کودکی پیشگیری کنیم؟
چگونه از پوسیدگی‌های دندانی زودرس دوران کودکی پیشگیری کنیم؟

پوسیدگیهای دندانی زودرس دوران کودکی چیست؟
این پوسیدگی‌ها، نوع خاصی از پوسیدگی‌های دندانی شدید هستند که نوزادان و کودکان خردسال را درگیر می‌کنند و پیشرفت سریعی دارند. طبق تعریف آکادمی دندانپزشکی کودکان آمریکا، حضور بیش از یک سطح دندانی پوسیده (ضایعه حفره دار یا بدون حفره)، ترمیم شده یا از دست رفته (دراثرپوسیدگی) درهر کدام از دندانهای شیری در یک کودک زیر ۶ سال، پوسیدگی‌های زودرس دوران کودکی نامیده می‌شود.

چگونه از پوسیدگی‌های دندانی زودرس دوران کودکی پیشگیری کنیم؟
چگونه از پوسیدگی‌های دندانی زودرس دوران کودکی پیشگیری کنیم؟

علل ایجاد پوسیدگیهای دندانی زودرس دوران کودکی چیست؟
بر خلاف تصور بسیاری از والدین، قطره آهن در ایجاد این پوسیدگی‌ها هیچ نقشی ندارد، بلکه فقط سبب تغییر رنگ دندانهای پوسیده می‌گردد. مهم‌ترین علل ایجاد این پوسیدگی‌ها، شامل موارد زیر است:
الف. تمیز نکردن دهان کودک توسط والدین از زمان رویش اولین دندان‌های شیری.
ب. الگوی تغذیه‌ای نا‌مناسب شامل:
۱) استفاده از شیشه حاوی شیر یا سایر نوشیدنی‌های شیرین بعنوان پستانک، جهت آرام کردن وکمک به خوابیدن کودک.
۲) خوردن مکرر شیراز شیشه در طول شب، مطابق میل کودک.

ج. کاهش جریان بزاق حین خواب.
د. وجود پوسیدگی‌های متعدد درمان نشده در دهان پدر و مادر کودک.
ه. عدم مراجعه والدین به دندانپزشک برای معاینه کودک و کسب اطلاعات صحیح و انجام اقدامات پیشگیرانه از زمان رویش اولین دندان‌های شیری.
و. مصرف مکرر میان وعده‌های پوسیدگی زا در طول روز توسط کودک.
این عوامل، محیط مناسبی را برای فعالیت میکروب‌های پوسیدگی زا در دهان کودک فراهم می‌کنند که با تولید بعضی اسید‌ها، سبب پوسیدگی دندان‌های می‌شوند.

چگونه از پوسیدگی‌های دندانی زودرس دوران کودکی پیشگیری کنیم؟
چگونه از پوسیدگی‌های دندانی زودرس دوران کودکی پیشگیری کنیم؟

کدام دندان‌ها در دوران کودکی بیشتر پوسیده می‌شوند؟
چهار دندان پیشین شیری فک بالا، آسیاهای اول شیری هر دو فک و دندانهای نیش شیری فک پایین، معمولا دندانهایی هستند که به این پوسیدگی‌ها دچار می‌شوند. دندانهای درگیر، معمولا به صورت قرینه در دو سمت دهان کودک قرار دارند. دندان پیشین شیری فک پایین، معمولا پوسیده نمی‌شود که دلیل این امر، نقش محافظت کننده زبان از این دندان‌ها حین مکیدن شیر و نیز شستشوی طبیعی این دندان‌ها توسط جریان بزاق به علت قرار گیری دهانه مجرای غدد بزاقی سابمند یبولار و ساب لینگوال در پشت این دندان‌ها می‌باشد. دندانهای آسیای دوم شیری هم به دلیل اینکه در سن بالاتری رویش می‌یابند، معمولا مبتلا نمی‌شوند.

چگونه از پوسیدگی‌های دندانی زودرس دوران کودکی پیشگیری کنیم:
۱. از آنجایی که پوسیدگی دندانی یک بیماری مسری است و میکروبهای ایجادکننده آن معمولا از دهان والدین (بویژه مادران) به نوزاد منتقل می‌شوند، قبل از اقدام به بچه دار شدن به فکر سلامت دندانهای خود باشید و با مراجعه به دندانپزشک، دندانهای پوسیده خود را درمان کنید. با نظر دندانپزشک می‌توانید با مصرف برخی آدامس‌های بدون قند یا دهانشویه‌ها، بهداشت دهانی خود را بهبود بخشید.
۲. ظرف شش ماه بعد از رویش اولین دندان کودک، جهت معاینه و دریافت اطلاعات و مشاوره‌های بهداشتی مناسب، نوزاد خود را نزد دندانپزشک متخصص کودکان ببرید. توصیه شده این مراجعه دیر‌تر از ۱۲ ماهگی کودک نباشد.
۳. دندانهای نوزادتان را زمان رویش آن‌ها تا حدود ۱. ۵سالگی، شب‌ها قبل از خواب با استفاده از یک پارچه یا گاز استریل، تمیز کنید.

۴. در دوره ۱. ۵ تا ۳ سالگی، دندانهای کودک را به کمک مسواکهای انگشتی یا دستی، بدون استفاده از خمیر دندان یا با استفاده از خمیر دندانهای فاقد فلوراید، شب‌ها قبل از خواب مسواک بزنید.
۵. در سن ۳-۶ سالگی، دندانهای کودک را با مسواکهای دستی یا برقی و خمیر دندانهای فلوراید دار مخصوص کودکان، روزی دو بار (یک بار بعد از صبحانه و یک بار قبل از خواب شب) مسواک بزنید.

۶. از شیشه حاوی شیر، به عنوان پستانک جهت آرام کردن و کمک به خوابیدن کودک استفاده نکنید.
۷. اجازه ندهید کودک با بطری یا شیشه محتوی چیزی غیر از آب در دهانش به خواب برود.
۸. در صورتی که کودک عادت کرده در شب مکررا شیر بخورد، سعی کنید به تدریج تعداد دفعات شیرخوردن را کاهش دهید و بعداز هربار شیردهی به کودک آب بخورانید تا اضافات شیر از روی دندانهای کودک پاک شود.

۹. تغذیه کودک از شیشه شیر را در حدود سن ۱۲-۱۴ ماهگی متوقف و او را به نوشیدن از فنجان یا لیوان تشویق کنید.
۱۰. اجازه ندهید کودک در طول روز، مکررا میان وعده‌های پوسیدگی زا از قبیل: انواع شیرینی، کلوچه، کیک، بیسکویت، پفک، چیپس وغیره مصرف کند. در صورت تمایل کودک به اینگونه خوراکی‌ها بهتر است آن‌ها را به طور یکجا وبعد از صرف وعده‌های غذایی اصلی به او داد.

۱۱. برنامه زمانی منظمی برای وعده‌های غذایی اصلی کودک و نیز میان وعده‌ها طرح ریزی کنید و تعداد میان وعده‌ها را به حداقل برسانید.
۱۲. کودک را تشویق کنید بجای خوراکیهای پوسیدگی زا، از ترکیبات غیر پوسیدگی زا مثل پنیر، ماست، میوه، سالاد و مغز‌ها (مثل پسته، بادام) در میان وعده‌ها استفاده کند.

منبع:دندانه

 

سوال:
فیشور سیلانت چیست؟ کدام دندان‌ها به فیشور سیلانت نیاز دارند؟

پاسخ از دکتر ابوالفضل شفیعی
متخصص دندان‌پزشکی کودکان و عضو هیات‌علمی دانشکده دندان‌پزشکی رفسنجان

در سطح جونده دندان‌های عقب دهان (دندان‌های آسیا)، معمولا فرورفتگی و شیارهای ظریف و عمیقی وجود دارد. به علّت چسبیدن و گیر بیشتر خوراکی‌های پوسیدگی زا (از قبیل شکلات، کیک، بیسکویت و غیره) و نیز فعالیت میکروب‌های ایجادکننده پوسیدگی در این نواحی که با جریان طبیعی آب دهان و حتی مسواک، براحتی قابل تمیزشدن نیستند، شروع پوسیدگی دندان معمولا در این سطوح اتفاق می‌افتد. فیشور سیلانت یا شیار پوش، یک روش مؤثر برای پیشگیری از پوسیدگی سطوح جوندهٔ دندان‌ها می‌باشد. روش درمان به این صورت است که که با تشخیص دندانپزشک، فرورفتگی و شیارهای گیردار دندان سالم تازه رویش یافته با یک مادهٔ همرنگ دندان پوشیده می‌شوند و بنابراین از پوسیدگی زودهنگام این سطوح در اثر گیر مواد غذایی و فعالیت میکروبهای پوسیدگی زا جلوگیری می‌شود.

این درمان بطور ویژه برای دندانهای آسیای اول دایمی (دندان شش) تا دو سال بعد از رویش آن توصیه می‌شود. علت آن است که این دندان در سن شش سالگی رویش می‌یابد یعنی سنی که متاسفانه هنوز اکثر کودکان و والدین آن‌ها مراقبت‌های لازم بهداشتی و تغذیه‌ای برای جلوگیری از پوسیدگی دندانهای کودک را رعایت نمی‌کنند. دلیل دیگر آن است که چون رویش دندان شش با افتادن هیچیک از دندانهای شیری همراه نیست، متاسفانه خیلی از پدر و مادر‌ها حتی متوجه رویش این دندان مهم در دهان کودکشان نمی‌شوند و تصور می‌کنند این دندان هم یکی از دندانهای شیری است که در ‌‌نهایت خواهد افتاد. بهمین خاطر معمولا دندان شش خیلی زود و گاهی حتی قبل از رویش کامل آن، خراب می‌شود.

لازم به یاد آوری است که سن مناسب این درمان برای دندانهای آسیای دوم دایمی، حدود ۱۴-۱۲ سالگی می‌باشد. در دندانهای شیری، معمولا این درمان در حدود سن ۶-۴ سالگی بر روی دندانهای آسیای دوم شیری که هم بمدت طولانی تری در دهان می‌ماند و هم شیارهای عمیق و نامنظم تری بر سطح جونده خود دارند، انجام می‌شود.

منبع:دندانه

 

دکتر مژگان میرشفیعی

بهداشت دندان‌های شیری به جهت اینکه در ایجاد فضای لازم برای رویش دندان‌های دائمی مهم هستند باید جدی گرفته شود.

قبل از آغاز رویش دندان در کودکان حتما برای معاینه به متخصص دهان و دندان و دندانپزشک مراجعه شود، لازم است در این دوران والدین نسبت به بهداشت دهان و دندان فرزندان خود حساسیت بسیار بالایی داشته باشند.

قبل از آغاز رویش دندان‌ها لازم است که والدین بعد از هر بار مصرف غذا توسط کودکان با گاز استریل مرطوب سطح لثه‌ها را تمیز کنند. آغاز شش ماهگی زمان رویش اولین دندان کودک است که در این شرایط توصیه می‌شود با مسواک انگشتی یا گاز استریل مرطوب سطح دندان‌ها بعد از صرف هر وعده غذایی تمیز شود.

دندان‌های شیری اهمیت بالایی برای کودک دارد و علاوه بر اینکه نقش موثری در جویدن غذا و زیبایی کودک دارند در رشد و تکامل استخوان‌های صورت نیز مهم و در حفظ فضای لازم برای رویش دندان‌های دائمی حائز اهمیت هستند.
اگر بهداشت دندان‌های شیری مورد توجه قرار نگیرد شاهد بی‌نظمی‌هایی در رویش دندان‌های دائمی خواهیم بود که رفع این مشکل مستلزم صرف وقت و هزینه بسیار زیاد برای بهبود وضعیت دندان هاست.

عدم توجه والدین به بهداشت دهان و دندان و دندان‌های شیری در مواقع خاص منجر به بیرون زدن یا داخل رفتن فک کودک می‌شود. جلوگیری از بروز این مشکلات منوط به در نظر گرفتن بهداشت دهان و دندان است و باید بعد از هر بار مصرف غذا حتما مسواک استفاده شده یا حداقل دهان و دندان‌ها با آب شستشو داده شوند.

مصرف فلوراید عموما از سه سالگی به بعد توصیه می‌شود، اما نوع جدیدی از فلوراید صرفا در محیط دندانپزشکی توسط دندانپزشک و در مراکز بهداشت و مطب‌ها استفاده می‌شود و تحمل آن برای کودکان ساده‌تر است.
عموما مناطقی که فلوراید آب شرب آن‌ها کمتر از ۰/۷ است در اولویت فلورایدتراپی هستند و هر شش ماه یکبار وارنیش فلوراید در این مناطق انجام می‌شود اما، استفاده از ژل فلوراید که تحمل آن برای کودک سخت‌تر است از شش سالگی توصیه می‌شود.

استفاده از فلوراید استحکام دندان را به دنبال داشته و مقاومت دندان را نسبت به پوسیدگی بالا می‌برد.
فلورایدتراپی برای افراد زیر ۱۲ سال توصیه می‌شود. در حال حاضر به واسطه اجرای طرح تحول نظام سلامت، فلورایدتراپی به صورت رایگان برای کودکان زیر ۱۲ سال در مراکز بهداشت انجام می‌شود.

منبع:دندانه

 

روزنامه هفت صبح: بهداشت دهان و دندان کوچولو‌ها‌‌ همان چیزی است که گاهی اوقات پدر و مادر‌ها آن را نادیده می‌گیرند. حتما می‌دانید که حفظ سلامت کودکان بدون توجه به بهداشت دهان و دندان کامل نمی‌شود. هر کودک نوپایی در دهانش ۱۶ دندان دارد که مستعد خرابی هستند؛ پس اگر می‌خواهید فرزند شما هیچ وقت درد دندان را تجربه نکند، این توصیه‌ها را رعایت کنید تا از بابت این موضوع خیالتان راحت باشد.

یک سالگی؛ سن طلایی
گروهی از دندانپزشکان متخصص کودکان بر این باورند که توجه به بهداشت دهان و دندان کودک باید از یک سالگی شروع شود. بر طبق گزارش‌های منتشر شده از سوی مرکز کنترل و پیشگیری از بیماری‌های ایالات متحده، مراقبت از دندان‌ها از سنین کم به حفظ سلامت لثه و دندان‌ها و البته کاهش هزینه‌های دندانپزشکی خانواده کمک می‌کند.

ضررهای شیشه شیر
دندانپزشکان متخصص کودکان همواره به والدین توصیه می‌کنند که وقتی کودک دراز کشیده یا او را خوابانیده‌اید، شیشه شیر یا آبمیوه را در دهانش قرار ندهید. خیلی از پدر و مادر‌ها نمی‌دانند که این کار به بهداشت دهان و دندان کودک صدمه می‌زند. مایعات شیرین داخلی بطری به سطح دندان‌های کودک می‌چسبد و غذای کافی برای باکتری‌های زنده دهان را فراهم می‌کند. این باکتری‌ها اسیدی تولید می‌کنند که سبب خرابی دندان‌ها می‌شود.

مسواک و خمیر دندان مخصوص
خیلی از مردم بر این باورندکه کودکان کمسن و سال، نوزادان و خردسالان به مسواک زدن نیاز ندارند در صورتی که این باور اشتباه است. اگر فرزند شما یک دندان دارد، همین حالا وقتش رسیده که مراقبت از این دندان را شروع کنید حتی قبل از اینکه دندان‌هایش دربیایند می‌توانید به آرامی لثه‌ها را ماساژ دهید. برای تمیز کردن دندان‌ها هم می‌توانید از مسواک‌های انگشتی استفاده کنید.

برای کودکان خمیر دندان مناسب سنشان را بخرید و از مسواک‌های نرم استفاده کنید. تمیز کردن دندان‌ها باید حداقل ۲ بار در روز انجام شود. استفاده از نخ دندان زمانی توصیه می‌شود که دندان‌ها کنار هم رشد می‌کنند. با این وجود در مورد استفاده از نخ دندان با دندانپزشک مشورت کنید.

داروهای آسیب‌رسان
بسیاری از داروهایی که برای کودکان تجویز می‌شوند حاوی قند و شیرین کننده‌های دیگری هستند. اگر این دارو‌ها و به ویژه انواع جویدنی به دندان‌ها بچسبد سبب خرابی دندان‌ها می‌شود. به همین دلیل کودکانی که دچار بیماری‌های مزمنی مانند مشکلات قلبی و آسم هستند بیشتر دچار خرابی دندان‌ها می‌شوند.

آنتی بیوتیک‌ها و برخی از داروهای درمان آسم سبب رشد بیشتر گروهی از باکتری‌ها و قارچ‌ها می‌شود و این موضوع عفونت‌های قارچی یا برفک‌ها را به همراه دارد. پس اگر متوجه شدید که روی زبان کودک لخته‌هایی شبیه خامه یا شیر غلیظ شده وجود دارد، شاید این علائم نشانه‌ای از وجود برفک‌ها باشند.
در صورتی که کودک شما تحت درمان بیماری‌های مزمن قرار دارد، درباره اینکه چند بار در روز باید دهان و دندان‌های او را بشویید، با دندانپزشک متخصص کودک مشورت کنید. شاید لازم باشد که چهار بار در روز دندان‌هایش را مسواک بزند.

مسواک زدن، بی‌هیچ بهانه
بیشتر مواقع پدر و مادر‌ها از این موضوع شکایت دارند که کودکان در زمان مسواک زدن مدام غر می‌زنند و بهانه می‌گیرند. والدین هم بعضی وقت‌ها کوتاه می‌آیند اما متخصصان توصیه می‌کنند که به هیچ وه بهانه‌های کودکان را نپذیرید و اجازه ندهید که این موضوع را به۸ تعویق بیندازند. البته ممکن است در مواقعی این کار برای پدر و مادر‌ها کمی دشوار باشد. در اینجا چند توصیه داریم که به شما کمک می‌کند فرزنداتان را به مسواک دزن عادت دهید.

۱- کودکان تا قبل از ۶ سالگی به تنهایی نمی‌توانند مسواک بزنند، پس بچه‌های کوچک را هنگام استفاده از مسواک همراهی کنید و کنارشان بایستید. یاد گرفتن استفاده از نخ دندان هم در حدود سن ۱۰ سالگی برای کودک آسان است.
بنابراین از کودکان کم سن و سال توقع نداشته باشید و آن‌ها را به زور مجبور نکنید چون ممکن است برای همیشه از بهداشت دهان و دندان متنفر شوند.

۲- برای زمان مسواک زدن برنامه مشخصی ترتیب دهید و آن را به زمانی موکول نکنید که کودک بیش از حد خواب آلود است. وقتی کودک خسته نیست راحت‌تر با شما همکاری می‌کند.

۳- کودکان را در انتخاب و خرید مسواک‌ها مشارکت دهید. بچه‌ها در سنین پنج سال به بالا می‌توانند در مورد خرید وسایل شخصی مربوط به بهداشت دهان و دندان تصمیم گیری کنند. پس چند نمونه از محصولات مورد تایید را به آن‌ها نشان دهید تا براساس سلیه خودشان یکی را انتخاب کنند. حتی می‌توانید دو یا سه خمیر دندان با طعم مختلف بخرید و هر بار به کودک اجازه دهید یکی از آن‌ها را بردارد. طرح‌ها و شکل‌های کارتونی و فانتزی اشتیاق کودک را برای مسواک زدن بیشتر می‌کنند.

۴- کودکان نوپا ۱۶ دندان دارند و باید زمان مشخصی را هم برای آن‌ها در نظر بگیرید و دندان‌هایشان را تمیز کنید چون بسیار آسیب پذیر هستند.

۵- خرابی دندان‌ها یکی از مشکلاتی است که در میان کودکان ۶ تا ۱۱ سال و همینطور نوجوانان ۱۲ تا ۱۹ سال بسیار رایج است و احتمال وقوع آن ۵ برابر بیشتر از بروز آسم و ۷ برابر بیشتر از آلرژی‌های بهاری است. پس با برنامه ریزی درست و تشویق کودکان کاری کنید که دندان‌های سالم و لبخند زیبایی داشته باشند.

منبع:دندانه

 

هر دانشکده کوچک دندانپزشکی سالانه ۱۰ میلیارد تومان هزینه دارد و فقط دندانپزشک برای درمان تربیت می‌کند، تعرفه خدمات پیشگیری از پوسیدگی آن قدر پایین است که من دندانپزشکی را ندیده‌ام که در این زمینه کار کند.
این جملات بخشی از جملات دکتر حسین حصاری است که مدتی است در عرصه رسانه‌ای بسیار فعال شده است. این جملات البته حرف تازه‌ای نیست. طی سال‌های گذشته بسیاری از صاحب‌نظران حوزه دندان‌پزشکی از درمان-محور بودن آموزش دندان‌پزشکی در ایران انتقاد کرده‌اند.
اما چرا در حالی که هم مشکلات و هم راهکار علبه بر مشکلات دندان‌پزشکی برای کارشناسان این حوزه مشخص است هنوز همه چیز در حد حرف و گلایه و انتقاد باقی مانده و هیچ راهکار عملی در این‌باره مشاهده نمی‌شود؟

ادامه صحبت‌های دکتر حسین حصاری را بخوانید:

هر دانشکده دندانپزشکی با ۴۰ دانشجو سالانه ۱۰ میلیارد تومان هزینه دارد اما با این هزینه درد مردم از بین نمی‌رود چرا که مشکلات مردم با پیشگیری مرتفع می‌شود بنابراین مهم است که اجازه ندهیم دندان کودک ۶ ساله بپوسد چرا که اگر این اتفاق روی دهد هزینه‌ای ۱۰ برابر پیشگیری برای درمان نیاز دارد.

حصاری خاطرنشان کرد: یعنی اگر دندان‌های کودکان با ۵۰ هزار تومان در سال بتواند از پوسیدگی در امان باشد پس از پوسیدگی دست کم باید با سه برابر هزینه آن را ترمیم کرد که این رقم با کمترین تعرفه عنوان شد.

این دندانپزشک تأکید کرد: هنر نظام سلامت مترقی و پیشرفته در آن است که کار درست را به موقع انجام دهد یعنی پیشگیری کند نه اینکه پس از خراب شدن دندان با بهترین روش‌ها و تکنیک‌ها آن را ترمیم کند.

دکتر حصاری افزود: تعرفه‌های اقدامات پیشگیری به حدی پایین است که هیچ مطبی با این تعرفه‌ها فیشورسیلنت را انجام نمی‌دهند ضمن اینکه فرآیند مالی دریافت هزینه‌ها از بیمه طولانی است و من تاکنون پزشکی را ندیدم که این کار را انجام دهد.

وی افزود: چنانچه دندانی به عصب نرسیده باشد بیمه‌های تکمیلی ۶۰ تا ۷۰ هزار تومان برای آن در نظر گرفته‌اند و در مطب‌های خصوصی ۲۰۰ تا ۳۰۰ هزار تومان برای ترمیم این دندان اخذ می‌شود.

این دندانپزشک گفت: اگر دندان به عصب رسیده باشد هزینه درمان عصب‌کشی بسته به تعداد ریشه‌ها و سختی تا ۳ برابر یک ترمیم ساده هزینه دارد یعنی عصب‌کشی و ترمیم دندان آسیا ۳ پیشگیریبرابر سایر دندان‌ها هزینه دارد بنابراین پیشگیری یکی از بهترین‌ روش‌های کاهش ابتلا به پوسیدگی و در نتیجه هزینه‌های درمانی است که کشورهای پیشرفته نیز به این سمت حرکت کرده‌اند چرا که آن‌ها نیز قادر به تأمین هزینه درمان نیستند.

منبع:دندانه

 

وضعیت دهان شما با سلامت کلی شما در ارتباط است

ترجمه: مصطفی صداقت

وضعیت دهان شما با سلامت کلی شما در ارتباط نزدیکی است. این ادعایی است که محققان در تحقیقات خود آن را اثبات کرده‌اند. برای روشن کردن این موضوع در ادام؟ این نوشته به رابط؟ میان سلامت دهانی و دیابت، بیماری قلبی، سرطان و دیگر بیماری‌ها اشاره خواهیم کرد. باوجوداین، در بسیاری از این تحقیقات ماهیت این رابطه مشخص نیست، یعنی محققان در مورد اینکه رابطه سببی است یا یک همبستگی صرف، به نتیجه نرسیده‌اند… به‌هرحال، آشکار است وضعیت دهان شما با سلامت فیزیکی کلی شما در ارتباط نزدیکی است.

سلامت دهانی و دیابت
سال‌هاست که پزشکان می‌دانند افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ بیشتر در معرض ابتلا به پریودنتیت‌ (بیماری لثه و بافت‌های اطراف دندان) هستند. در جولای ۲۰۰۸ در تحقیقی اظهارنظر بالا مورد تأیید بیشتر قرار گرفت. در این تحقیق، محققان دانشکد؟ سلامت عمومی می‌لمن دانشگاه کلمبیا ۹۲۹۶ فرد غیردیابتی را در نظر گرفتند و میزان باکتری‌ها پریودنتال آن‌ها را در طول ۲۰ سال اندازه‌گیری کردند. بنا بر نتایج این تحقیق، افرادی که بیماری پریودنتیت‌ آن‌ها در سطوح بالاتری بود، بیشتر در معرض ابتلا به دیابت نوع ۲ بودند. به‌عبارت‌دیگر، خطر پیشرفت بیماری دیابت نوع ۲ در این گروه از افراد در مقایسه با افرادی که هیچ نوع بیماری لثه نداشتند، دو برابر بیشتر بود.

سلامت دهانی و بیماری قلب
از نظر پزشکان رابط؟ میان سلامت دهانی و بیماری قلبی نیز به‌مانند رابط؟ میان سلامت دهانی و دیابت به اثبات رسیده است؛ اما هنوز مشخص نیست که آیا رابط؟ میان سلامت دهانی و بیماری از نوع رابط؟ مستقیم علت و معلولی هست یا خیر. یکی از دلایل نامشخص بودن ماهیت این رابطه ‌این است که عوامل دیگری همچون سیگار کشیدن و پیری می‌توانند هم بر بیماری لثه و هم بر بیماری قلب تأثیر بگذارند. باوجوداین، در سال ۲۰۰۵ در تحقیقی این عوامل خطر همچون سن، جنسیت و سیگار کشیدن حذف شدند تا به رابط؟ دقیق میان سلامت دهانی و بیماری قلب دست یابند. دکتر مویس دسوریو، محقق ارشد این تحقیق از دانشگاه کلمبیا، می‌گوید که با حذف کردن این عوامل خطر آن‌ها به رابط؟ مستقلی میان بیماری لثه و بیماری قلب دست‌یافته‌اند.

عوارض بارداری و بیماری لثه
دکتر مارشا روبین از بخش ویژ؟ مرکز دندانپزشکی بیمارستان پرسبیتارین /ویل کورنل نیویورک، می‌گوید که اکثر زنان باردار دچار عفونت‌های لثه می‌شوند که به دلیل تغییرات سطح هورمون‌ها است. او ادامه می‌دهد که بسیاری از زنان باردار سلامت دهانی را نادیده می‌گیرند و این کاری اشتباه است. در نظر دانشمندان بیماری لثه یا التهاب دهان ترکیبات شیمیایی به نام پروستاگلاندین تولید می‌کند که باعث زایمان زودهنگام می‌شود. اگرچه این نظری؟ دانشمندان هنوز به اثبات نرسیده است، اما محققان در تحقیقی در سال ۲۰۰۱ دریافتند که اگر زنان باردار در بین هفته‌های ۲۱ و ۲۴ دچار بیماری لثه شوند، در مقایسه با دیگر زنان باردار ۴ تا ۷ برابر بیشتر در معرض وضع حمل قبل از هفت؟ سی و هفتم خواهند بود.

سینه‌پهلو و بیماری لثه
محققان میان سینه‌پهلو و بیماری لثه نیز رابطه‌ای یافته‌اند، اگرچه در اکثر تحقیقات این محققان بر روی جمعیت‌های پرخطر تمرکز شده است. برای درک رابط؟ بهتر سینه‌پهلو و بیماری لثه در سال ۲۰۰۸ محققان تحقیقی را بر روی سالخورده‌ها انجام دادند. این محققان دریافتند که سالخورده‌های مبتلابه عفونت پریودنتیت‌ در مقایسه با سالخورده‌های عاری از این عفونت۹/۳ برابر بیشتر دچار سینه‌پهلو شده بودند.

سرطان لوزالمعده و بیماری لثه
در سال ۲۰۰۷ در ژورنال موسسه ملی سرطان تحقیقی به چاپ رسید که در آن در بین سال‌های ۱۹۸۶ و ۲۰۰۲ هر دو سال یک‌بار از ۵۱۵۲۹ آمریکایی در مورد سلامت آن‌ها نظرسنجی شده بود. از میان ۲۱۶ نفری که مبتلا به سرطان لوزالمعده بودند، ۶۷ نفر آن‌ها بیماری پریودنتیت‌ نیز داشتند. بدون در نظر گرفتن عامل سیگار کشیدن، محققان این تحقیق دریافتند که داشتن سابق؟ بیماری پریودنتیت‌ با خطر افزایش سرطان لوزالمعده در ارتباط است.

منبع:دندانه

 

رئیس دانشکده‌ دندانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی شهید صدوقی یزد، خودمراقبتی و مراجعه منظم به دندانپزشک را ارزان‌ترین راه برای جلوگیری از مشکلات نسبتا پرهزینه دندانپزشکی خواند.

دکتر سیدحسین طباطبایی در گفت‎وگو با ایسنا گفت: یکی از شاخص‎‎هایی که برای ارزیابی وضعیت بهداشت دهان و دندان افراد جامعه استفاده می‌‎‎شود، شاخصی به نام DMFT است که در این شاخص، تعداد دندان‎‎های پوسیده، افتاده یا کشیده شده و پر شده هر فرد گرفته می‌شود.

وی عدد ایده‌آل DMFT که از سوی فدراسیون دندانپزشکی عنوان شده را یک اعلام کرد و گفت: متاسفانه در آخرین بررسی دندان‌های دانش‌آموزان ۱۵ساله یزدی که در سال۸۷ انجام شد، این عدد نزدیک به پنج تعیین شد، به عبارتی وضعیت دندان‎‎های دانش‌آموزان یزدی پنج برابر بد‌تر از حالت ایده‌آل بوده‌ است.

وی با بیان اینکه چنین وضعیت نامناسبی در تمام کشور قابل مشاهده است، تلاش برای رسیدن به شاخصی ایده‎‎آل در این حوزه را مورد تاکید قرار داد.

طباطبایی با تاکید بر این نکته که اغلب مردم دلیل این وضعیت نامناسب را گرانی خدمات دندانپزشکی عنوان می‌‎‎کنند، اظهار کرد: باید در نظر داشت که خدمات دندانپزشکی در ایران نسبت به بسیاری از کشورهای پیشرفته که از وضعیت بهداشت دهان و دندان خوب و مناسبی هم برخوردارند، ارزان‎‎‌تر و دارای کیفیت مناسب‎‎تری است.

وی در ادامه با اشاره به دو نکته مورد غفلت قرار گرفته در این رابطه اشاره و تصریح کرد: نکته اول این است که ارزان‌ترین راه برای جلوگیری از مشکلات نسبتا پرهزینه دندانپزشکی، رعایت بهداشت دهان و دندان و خودمراقبتی از سنین کودکی است؛ به نحوی که والدین باید به تدریج این اقدامات پیشگیرانه را به عنوان جزئی از زندگی آموزش دهند.

وی مراجعه منظم به دندانپزشک برای انجام معاینه و درمان‏‏‌های زودهنگام را نیز مورد تاکید قرار داد و خاطرنشان کرد: پوسیدگی و بیماری‌های لثه از عمده بیماری‎‎های دهان و دندان محسوب می‌‎‎شوند، اما در هر دو مورد، تشخیص و درمان زود‌هنگام بسیار کم‌هزینه‌تر و بادوام‌تر است.

رییس دانشکده دندانپزشکی استان یزد با اشاره به اقدامات درمانی مانند فیشورسیلانت (پر کردن شیارهای سطح جونده دندان‌ها) و فلورایدتراپی، این درمان‎‎‌ها را نیز در زمره درمان‌های اولیه و پیشگیرانه برای کودکان ذکر کرد.

وی در بخش دیگری از سخنانش با اشاره به وظیفه ذاتی دانشکده دندانپزشکی یعنی آموزش آکادمیکی دندانپزشکی به دانشجویان، عنوان کرد: حل مشکلات بهداشتی دهان و دندان برعهده معاونت بهداشتی دانشگاه است که این اقدامات از طریق مراکز بهداشتی شهری و روستایی انجام می‌شود.

طباطبایی در مورد جایگاه بیمه دندان‎‎پزشکی در طرح تحول سلامت، اظهار کرد: مسئولان وزارت بهداشت مشروط به تأمین بودجه‌های لازم و همکاری سازمان‌های بیمه‎‎گر، امسال را به عنوان سال دندان‎‎پزشکی در نظر گرفته‎‎اند و قرار است تا طرح تحول سلامت در حوزه دندانپزشکی اعمال شود.

وی خاطرنشان کرد: با تحقق این وعده‎‎‌ها شاهد کنترل و نظارت بر واردات کالاهای گران‌‎قیمت دندان‎‎پزشکی و کوتاه شدن دست واسطه‌ها در این رابطه و نیز تحت پوشش قرار گرفتن خدمات دندان‎پزشکی از سوی بیمه‌ها خواهیم بود که در این صورت تمام اقشار خواهند توانست از خدمات دندان‎‎پزشکی در این طرح بهره‎‎مند شوند و به تدریج به وضعیت مطلوبی در زمینه سلامت دهان و دندان برسیم.

رییس دانشکده دندانپزشکی یزد یکی از اقدامات ویژه این دانشکده را علاوه بر ارائه خدمات به عموم مردم با تعرفه دولتی، ارائه خدمات دندان‎‎پزشکی معلولان ذکر کرد و افزود: این خدمات وی‍ژه به جز یزد، تنها در تهران و اصفهان ارائه می‌‏‏‌شود و خوشبختانه در این رابطه پذیرای بیمارانی از استان‎‎های جنوبی کشور نیز هستیم.

وی با اشاره به تفاهم‎‎نامه دانشکده دندانپزشکی و بهزیستی، از تخفیف ۵۰ درصدی تعرفه دولتی این خدمات برای معلولین با ارائه معرفی‌نامه از بهزیستی استان، خبر داد.

طباطبایی از تلاش برای برقراری ارتباط بیشتر با آموزش و پرورش استان خبر داد و افزود: در حال برنامه‎‎ریزی برای ارائه خدمات گروهی با تخفیفات ویژه برای دانش‌آموزان استان هستیم.

رییس دانشکده دندانپزشکی استان در همین رابطه به ارائه خدمات پیشگیرانه فیشورسیلانت و فلورایدتراپی برای دانش‌آموزان پایه سوم ابتدایی در چند سال اخیر اشاره کرد و گفت: البته هدف دانشکده مراجعه تمامی دانش‌آموزان حتی در مقاطع بالا برای انجام معاینات است که در این رابطه آماده ارائه خدمات با تخفیف‎‎هایی در هزینه‎‎‌ها نیز هستیم.

منبع:دندانه

 

۴۰نکته‌ای که از رازهای مهم حفظ سلامت دند‌ان‌ها هستند و معمولا دندان‌پزشکان در مطب خود فرصت و فراغتی برای گوشزد کردن آن‌ها به شما ندارند، آشنا می‌کنیم.

۱ لااقل روزی ۲ بار، اول صبح و شب، لازم است دندان‌ها مسواک زده شوند.

۲ لااقل روزی یک بار قبل از مسواک‌زدن باید با نخ دندان حاوی فلوراید، بین دندان‌ها تمیز شوند.

۳ هفته‌ای ۲ تا ۳ بار باید از دهان‌شویه فلوراید ۲/۰ درصد استفاده شود.

۴ هفته‌ای ۱ تا ۲ بار باید از دهان‌شویه کلرهگزیدین ۱۲/۰درصد استفاده شود.

۵ افراد با ریسک بالای پوسیدگی دندان، باید هر ۳ تا ۴ ماه یک بار به دندان‌پزشک مراجعه کنند و افراد با ریسک کمتر، هر ۶ تا ۹ ماه یک بار.

۶ افراد با ریسک بالای پوسیدگی دندان باید هر ۱۲ تا ۱۸ ماه یک بار از دندان‌های خود کلیشه رادیوگرافی تهیه کنند و افراد با ریسک کمتر، هر ۲۴ تا ۳۶ ماه یک بار.

۷ استفاده از آدامس‌های فاقد قند پس از مصرف غذاهای حاوی ساکارز یا تنقلات به مدت ۵ تا ۳۰ دقیقه توصیه می‌شود.

۸ استفاده از خمیر دندان‌های حاوی فلوراید مناسب و مواد ساینده کم همراه با مسواک توصیه می‌شود.

۹ دهان‌شویه آب‌نمک ممکن است مفید باشد اما جایگزین روش‌های پیشگیری فوق‌الذکر نمی‌شود.

۱۰ دندان‌های شیری کودکان تا سن ۱۱ تا ۱۲ سالگی باید تحت کنترل باشند و بدون حفظ فضایشان نباید آن‌ها را کشید.

۱۱ کشیدن دندان‌های شیری منجر به از دست رفتن فضای دندان‌های دایمی زیرین می‌شود و نیاز به درمان‌های ارتودنسی را واجب می‌کند.

۱۲ به محض رویش اولین دندان دایمی در سن ۶ تا ۸ سالگی باید شیارهای آن از نظر ابتلا به پوسیدگی مورد معاینه قرار گرفته و در صورت لزوم بسته شوند.

۱۳ در صورتی که به صورت ژنتیکی ناهنجاری‌های دندانی یا فکی در والدین یا بستگان کودک وجود داشته باشد، بهتر است کودک از سنین ۱۰ سالگی تحت کنترل دندان‌پزشک متخصص کودکان یا ارتودنسی قرار گیرد.

۱۴ وجود فاصله بین دندان‌های شیری معمولا طبیعی است و نباید موجب نگرانی والدین شود.

۱۵ مقادیری بی‌نظمی و درهم‌رفتگی دندان‌های پایینی در سنین ۸ تا ۹ سالگی معمولا طبیعی است و به مرور برطرف می‌شود.

۱۶ درد نداشتن دندان‌ها الزاما بیانگر سالم بودن آن‌ها و نداشتن پوسیدگی نیست.

۱۷ در صورتی که دندانی درد شدید داشته باشد، نشان‌دهنده تخریب وسیع عاج و عصب دندان است و احتمال نیاز به درمان ریشه را مطرح می‌کند.

۱۸ قسمت‌هایی از دندان که در معرض پوسیدگی بوده‌اند، در صورت بهبود بهداشت، موادمعدنی جذب می‌کنند و پوسیدگی را متوقف می‌کنند.

۱۹ نواحی متوقف شده فوق‌الذکر می‌توانند رنگ جذب کنند و قهوه‌ای باشند و احتیاجی به ترمیم نیست.

۲۰ هر تغییر رنگی روی سطح جونده دندان‌ها، الزاما پوسیدگی نیست و نیاز به ترمیم ندارد.

۲۱ در صورت ترمیم دندان با مواد فلزی غیرهمرنگ (آمالگام)، احتمال حساس بودن دندان به سرما و سایر محرک‌ها ظرف مدت ۴۵ روز تا ۲ ماه وجود دارد.

۲۲ در صورت ترمیم دندان با مواد همرنگ، حساسیت دندان‌ها بیش از یک هفته قابل‌توجیه نیست و باید بررسی شود.

۲۳ در صورتی که پس از ترمیم دندان خود احساس بلندی می‌کنید، در اولین فرصت به دندان‌پزشک خود مراجعه کنید.

۲۴ بلندی ترمیم می‌تواند سبب حساسیت به سرما و گرما شده یا سبب شکستگی ترمیم یا دندان شود.

۲۵ در مراحل اولیه پوسیدگی دندان که بیشتر به صورت حساسیت به شیرینی یا سرما نشان داده می‌شود، به دندان‌پزشک خود مراجعه کنید.

۲۶ پس از بروز درد شدید، خودبه‌خود و شبانه که بعضا با داروهای مسکن نیز آرام نمی‌شود، دندان نیاز به درمان ریشه پیدا می‌کند.

۲۷ ظرف مدت ۳ هفته پس از پایان درمان ریشه حتما باید پانسمان با مواد ترمیمی دایمی جایگزین شود.

۲۸ دندان‌های درمان ریشه شده به دلیل از دست دادن بیشتر بافت‌های خود، بسیار ضعیف ‌شده و مستعد شکستن هستند.

۲۹ پس از درمان ریشه، خوردن غذاهای سفت ممکن است سبب شکستن دندان شود.

۳۰ بافت‌‌ها و دیواره‌های دندان درمان ریشه شده باید تقویت شود تا احتمال شکستن کاهش یابد.

۳۱ درصورتی که دندان درمان ریشه شده دچار شکستگی شود، لبه آن معمولا به زیر لثه امتداد یافته و نیاز به جراحی لثه را نیز مطرح می‌کند.

۳۲ ریشه دندان‌های درمان ریشه شده در رادیوگرافی به‌صورت نوارهای سفیدی دیده می‌شوند.

۳۳ این نوارهای سفید باید به صورت متراکم و یکنواخت تا نوک ریشه امتداد یافته باشد.

۳۴ هر دندان درمان ریشه شده‌ای نیاز به روکش ندارد.

۳۵ دندان‌هایی که درمان ریشه نشده‌اند نیز ممکن است به دلایل دیگری مانند تخریب وسیع یا زیبایی نیاز به روکش داشته باشد.

۳۶ در مواردی که چند دندان در کنار هم به صورت جداگانه قرار گرفته‌اند و لازم است همه آن‌ها روکش شوند، به هیچ عنوان نباید به یکدیگر چسبانده شوند بلکه باید به صورت جداگانه روکش شوند تا امکان تمیز کردن نواحی بین دندانی و حفظ سلامت لثه‌ها می‌سر شود.

۳۷ در صورتی که دندانی کشیده شده است، برای جایگزینی دندان از دست رفته، دو دندان مجاور ناحیه بی‌دندانی پایه گرفته شده و ناحیه وسط پر ‌شود. به این روش که یکپارچه بوده و ۳ دندان (۲ دندان پایه و یک دندان وسط) متصل به هم هستند، بریج یا پل گفته می‌شود.

۳۸ زیر بریج باید به وسیله نخ‌هایی که از نخ دندان ضخیم‌تر است و «سوپر فلاس» نامیده می‌شود، تمیز شود.

۳۹ عبور دادن دهان‌شویه با فشار از زیر بریج به پاکسازی بیشتر کمک می‌کند.

۴۰ در صورتی که دندان‌های دو طرف ناحیه بی‌دندانی سالم هستند، برای پرهیز از آسیب دیدن این دندان‌ها می‌توان به کمک ایمپلنت فضای بین دو دندان را جایگزین کرد.

منبع:

 

دیدن دندان‌های پوسیده و تخریب شده در دهان یک کودک دو سه ساله، یک صحنه ناراحت‌کننده است. وقتی از والدین کودک درباره مسواک‌کردن دندان‌ها سوال می‌شود می‌گویند که اصلا مسواک نمی‌زند!
در این جا این سوال را باید از والدین پرسید که مگر در قضیه حمام کردن، شما کودک را به حال خود رها می‌کنید تا خودش خودش را بشوید؟ بر همین اساس نباید مسواک کردن یک کودک کم سن و سال را به خودش واگذار کرد. کودک در این سن تمایلی به مسواک زدن ندارد و به علاوه اگر هم بزند قطعا کیفیت کافی را ندارد.

بعضی والدین گریه و ناراحتی کودک را بهانه می‌کنند و می‌گویند اگر ما خودمان به زور مسواک بزنیم اولا گریه کودکمان در می‌آید و ما تحمل گریه عزیز دردانه‌مان را نداریم. ثانیا ممکن است در ذهن کودک یک گاردی نسبت به این اقدام بهداشتی ما شکل بگیرد طوری‌که در آینده تمایلی به زدن مسواک نداشته باشد.
باید در پاسخ به این والدین مهربان گفت که یکی دو دقیقه گریه شبانه کودک از چیزی که واقعا نه دردناک است و نه ترسناک، خیلی قابل تحمل‌تر از گریه‌های واقعی و دردناک ناشی از درد و عفونت و امور دندان‌پزشکی است که باید برای درمان دندان کودک آن‌ها را تحمل کرد و به‌علاوه هزینه اقتصادی آن را هم پرداخت کرد. برای لمس کردن این درد و آزاری که کودکان در دندان‌پزشکی می‌بینند کافی است یکی دو بار به مطب دندان‌پزشکی بروید و زجر و اذیت بچه‌ها و والدینشان را به چشم ببینید. به علاوه همه ما در کودکی تجربه حمام‌های زوری را داشته ایم؛ مگر نتیجه آن همه سخت‌گیری دیروز در استحمام، گریز امروز ما از حمام کردن شده است؟

باید خود والدین دندان‌های کودک را مسواک کنند. بهترین راه برای مهارکردن کودکی که برای مسواک کردن همکاری نمی‌کند این است که روی زمین بنشینیم. پاهای خود را دراز کنیم، سپس طوری کودک را بخوابانیم که یکی از پاها(پای چپ) بالش سر او شود و پای دیگر پتوی او.یعنی باید دست و پاهای کودک را در بر بگیرد. پاها روی هم قفل می شوند و مسواک زده می‌شود.
معمولا گریه و ناله کودک، فرصت ورود مسواک و تمیز کردن دندان ها را می‌دهد. اگر احیانا مقاومت کودک مانع مسواک شد می‌توان با فشار انگشت شست و اشاره در ناحیه گونه، کودک را وادار به باز کردن دهان نمود. برای این که خاطره تلخی برای کودک شکل نگیرد مسواک زدن را به صورت ریتمیک و بازی گونه انجام دهید.
با توجه به اینکه با این طرز مسواک کردن امکان تخلیه آب دهان وجود ندارد، از کمترین میزان خمیر دندان و کوتاهترین زمان مسواک کردن باید بهره برد. برخی شرکت‌ها مسواک های سه سری ارایه کرده‌اند که به طور همزمان هر سه سطح دندان را در برمیگیرد و عملا زمان مسواک کردن را به یک سوم می‌رساند.

منبع:دندانه

 

دکتر میترا برادران

فیشورسیلانت به معنی مهر و موم کردن و بستن درز و شیار دندان است. فیشورسیلانت ماده ترمیمی و همرنگ دندان است که توسط آن شیارهای عمیق سطح جونده دندان‌ها پوشیده شده و بدین ترتیب شیارها کم عمق می‌شوند. استفاده از این روش به پیشگیری از پوسیدگی دندان کمک می‌کند.

به طور معمول اولین دندان دایمی که در دهان کودک رویش می‌کند، دندان شماره شش یا اولین دندان آسیای بزرگ است. در برخی از کودکان، سطح جونده دندان شش تازه رویش یافته، دارای شیارها و فرو رفتگی‌های عمیقی است که با مسواک زدن تمیز نمی‌شود و خرده‌های مواد غذایی و میکروب‌ها در داخل این شیارها قرار می‌گیرد و باعث پوسیدگی دندان می‌شود.
برای از بین بردن این مشکل، قبل از اینکه این شیارهای عمیق پوسیده شوند، دندانپزشک شیارهای عمیق را با مواد فیشورسیلانت کم عمق می‌کند، به طوریکه با مسواک زدن سطح جونده دندان براحتی تمیز شود و بدین ترتیب از تجمع خرده‌های مواد غذایی و میکروب‌ها در داخل شیارها و ایجاد پوسیدگی جلوگیری می‌شود.

فیشورسیلانت چیست و چه کاربردی دارد؟
فیشورسیلانت چیست و چه کاربردی دارد؟

بهترین زمان انجام فیشورسیلانت
زمان انجام فیشورسیلانت در اولین فرصت بعد از رویش دندان و قبل از پوسیده شدن آن است. با توجه به اینکه دندان شماره شش در سن شش سالگی و دندان شماره هفت (دومین دندان آسیای بزرگ دایمی) حدودا در سن ۱۱ سالگی در دهان کودک رویش می‌یابد، لذا بهترین زمان انجام فیشورسیلانت برای دندان شش، از سن شش تا هشت سالگی و برای دندان هفت، از سن ۱۱ تا ۱۳ سالگی و برای دندان‌های آسیای شیری سه تا چهار سالگی است.

می‌توان گفت استفاده از این روش به منظور پیشگیری از پوسیدگی دندان‌ها، با توجه به عوارض و درد ناشی از آن در نهایت هزینه زیادی برای خانواده‌ها ندارد. همچنین موجب کاهش هزینه‌های بعدی هم می‌شود.

فیشورسیلانت تراپی بدون درد است و نیاز به تزریق ماده بی‌حسی ندارد. این روش بدون تراش دندان انجام می‌شود، بنابراین دندان سالم و دست نخورده باقی می‌ماند. با فیشورسیلانت می‌توان تا ۸۰ درصد از پوسیدگی سطح جونده دندان پیشگیری کرد.

مدت زمان انجام فیشورسیلانت حدود یک دقیقه است و بلافاصله پس از انجام آن کودک می‌تواند غذا بخورد و مسواک بزند. فیشورسیلانت‌ها می‌توانند سال‌های زیادی (حدود پنج سال) بر روی دندان باقی بمانند، گاهی اوقات به علت جویدن مواد غذای سفت و چسبنده مانند آبنبات، ممکن است از جا کنده و شکسته شوند که در این صورت جهت اصلاح و قرار دادن مواد باید به دندانپزشک مراجعه شود.
منبع:دندانه

 

خبرگزاری تسنیم: رئیس پانزدهمین کنگره انجمن متخصصین دندانپزشکی ایران گفت: بهتر است فرزندان ببینند والدینشان روزانه حداقل ۱۰ دقیقه برای مسواک زدن و نخ کشیدن وقت می‌گذارند تا به صورت ناخودآگاه الگو و مدل بهداشتی مناسبی برای دندان های خود پیدا کنند.

دکتر محمد باقر رضوانی درباره زمان آغاز پیشگیری از پوسیدگی دندانها گفت: از همان موقع که دندانها رویش پیدا می‌کنند باید کار پیشگیری از پوسیدگی را شروع کرد، سن رویش در دندان‌های شیری از ۶ تا ۷ ماهگی در دهان شروع می‌شود و تا حدود ۲ تا ۲ سال و نیم نیاز به مراقبت‌های اولیه بهداشتی دندان دارد. بهتر است آموزش‌های بهداشتی دندان مانند مسواک زدن از طریق ایجاد برنامه‌های جذاب و به صورت بازی‌های کودکانه در نظر گرفته شود تا کودک تمایل بیشتری به این امر نشان دهد و این نکته قابل اهمیت است که الگوی رفتاری کودکان والدین هستند و بهتر است آنها ببینند والدینشان روزانه حداقل ۱۰ دقیقه برای مسواک زدن و نخ کشیدن وقت می‌گذارند تا به صورت ناخودآگاه الگو و مدل بهداشتی مناسبی برای دندان‌های خود پیدا کنند.

وی ادامه داد: به هر حال مجموعه این دو وظیفه شامل تمیز کردن دندانها توسط پدر و مادر و آموزش خود آگاهی که خود کودک می‌بیند نتیجه اش پیشگیری از پوسیدگی در همان زمان رویش دندانها است و بدین شکل دندان‌های کودک تا سن رویش دائمی یعنی ۶ سالگی فاقد پوسیدگی خواهد بود و ذکر این نکته ضروری است که کشورهای پیشرفته دنیا برای کاهش پوسیدگی در حد قابل قبول در جوامع خود از طریق آموزش های منظم بهداشتی در مقاطع مختلف موفق به این امر شدند تا جایی که شاخص پوسیدگی دندانها در آن کشورها بسیار پایین است.

رضوانی خاطرنشان کرد: جای خوشبختی است که در سندی که قرار است در وزارت بهداشت تصویب شود این سیاست تعامل و ارتباط بچه‌های دبستانی در سنین رشد با مسواک زدن و آموزش بهداشت دندان و به نوعی ارتباط با وزارت بهداشت دیده شده و حتی دیده شده مدارس مجهز به مراکز دندانپزشکی شوند به علت اینکه هم ترس بچه‌ها از تجهیزات و شیوه‌های درمانی دندانپزشکی از بین رود و هم دندانپزشکی پیشگیر به مدارس ورود کند و در حقیقت با کمک سیاستگذاران و متولیان اصلی که انجمن دندانپزشکی ترمیمی و سایر انجمن‌های دنداپزشکی هستند بتوان نتیجه مطلوبی در این زمینه کسب کرد.

منبع:دندانه

 

هلن بریگز/ بی‌بی‌سی

بررسی و آمارگیری که اخیرا توسط اداره بهداشت عمومی انگلستان انجام شده نشان می‌دهد که در این کشور از هر ۱۰ کودک سه ساله یک نفر پوسیدگی دندان دارد. این خردسالان به طور متوسط سه دندان پوسیده، افتاده و یا پر شده دارند.

برای کاهش دادن احتمال پوسیدگی دندان در میان خردسالان چه می‌توان کرد؟

پرهیز از تنقلات و نوشیدنی‌های حاوی شکر و شیرینی
اداره بهداشت عمومی انگستان می‌گوید که یکی از دلایل اصلی پوسیدگی دندان خوردن بیش از حد نوشیدنی‌ها و تنقلات شیرین و دارای قند است.
در گزارش این نهاد هشدار داده شده: «اگر با این مشکل که به نوع تغذیه و روش زندگی خانواده‌ها مربوط می‌شود، برخورد جدی نشود عارضه پوسیدگی دندان در این خردسالان ادامه خواهد یافت و در مراحل بعدی زندگی آن‌ها به یک مشکل دایمی بدل خواهد شد.»
بنیاد تغذیه بریتانیا نیز در توصیه‌های خود می‌گوید که خانواده‌ها باید سعی کنند مواد غذایی و نوشیدنی‌های شیرین و حاوی قند را فقط به موقع صرف وعده‌های اصلی غذا محدود کنند.
این نهاد اضافه می‌کند: «هر چه فرزندان خردسال شما مواد غذای و نوشیدنی‌های دارای قند بیشتری مصرف کنند خطر پوسیدگی دندانهای آن‌ها افزایش می‌یابد. توصیه دندانپزشکان این است که کودکان نباید در طول روز بیشتر از چهار بار مواد غذایی شیرین مصرف کنند.»

بنیاد تغذیه بریتانیا یادآوری می‌کند که مواد غذایی حاوی قند مثل شیرینی، مربا، کیک، بیسکویت و بستنی را نباید به کرات به کودکان داد و خوردن آن‌ها را باید به زمان صرف وعده‌های اصلی غذا محدود کرد.
این نهاد در توصیه‌های خود می‌افزاید: «میوه‌های خشک نیز می‌توانند به دندان آسیب بزنند و خوردن آن‌ها را نیز باید به زمان صرف وعده‌های اصلی غذا محدود کرد.»
بخش خدمات و درمان بریتانیا نیز در راهنمای خود برای خانواده‌ها می‌گوید: «به جای شیرینی و مواد حاوی قند بهتر است کودکان خود را عادت بدهید که در فاصله وعده‌های اصلی غذا میوه و سبزیجات خام مثل موز، نارنگی، خیار و هویج بخورند. تنقلات خوب دیگر عبارتند از نان تُست، بیسکویت برنجی و یا زرت بو داده بدون شکر و نمک.»

نوشیدن آب و شیر
مل ویکمن کار‌شناس تغذیه در دانشگاه بیرمنگهام می‌گوید: «آب میوه‌های شکرداری که برای کودکان خردسال تولید شده و به بازار می‌آیند اصلا برای تغذیه کودکان لازم نیست و باید از مصرف آن پرهیز کرد. بهترین نوشیدنی برای کودکان خردسال آب و شیر است.»

اداره بهداشت عمومی انگستان نیز می‌گوید کودکان خردسال باید از نوشیدنی‌های شکر دار پرهیز کنند و می‌افزاید: «برای نوزادان شیر مادر بهترین منبع تغذیه است و برای کودکان یک تا دو ساله آب و شیر پرچرب بهترین نوشیدنی است. از سن دو سالگی به بعد نیز بهترین نوشیدنی آب و شیر کم چربی است.»
نهادهای بهداشت و سلامت عمومی تاکید می‌کنند که برای تشویق خردسالان به خوردن مواد غذایی به هیچ وجه نباید به آن‌ها شکر و شیرینی اضافه کرد.
کودکان را از سن یک سالگی به نوشیدن از لیوان عادت دهید.
نوشیدن نوشابه‌های دارای قند از بطری و یا لیوان‌هایی که سوراخ مکیدن دارند باعث می‌شود که خطر پوسیدگی دندانهای خردسالان و به خصوص دندانهای جلوی آن‌ها افزایش یابد.
اداره بهداشت عمومی انگلستان می‌گوید که والدین باید از سن شش ماهگی نوزادان خود را تشویق کنند تا به جای بطری از لیوان استفاده کنند و از سن یک سالگی نوشیدن از بطری را باید متوقف کرد.
میل ویکمن کار‌شناس تغذیه می‌گوید: «حالت مطلوب این است که کودکان خردسال را از سن یک سالگی به لیوان عادت بدهیم. اما این تغییر عادت برای برخی از خردسالان و در نتیجه برای والدین آن‌ها دشوار است چون برای کودکان خردسال معمولا بطری تاثیر آرام بخش دارد و برای والدین نیز شیوه کم دردسر‌تر و تمیز تری از غذا دادن به کودکان است. عادت دادن کودکان به استفاده از نی برای نوشیدن می‌تواند تا حدی کمک کند.»

مسواک زدن دو بار در روز
بنیاد تغذیه بریتانیا توصیه می‌کند که همه کودکان حداقل دو بار در روز و هر بار به مدت دو دقیقه دندانهای خود را مسواک بزنند. مسواک زدن قبل از خواب به خصوص در جلوگیری از پوسیدگی دندان بسیار موثر است.

اداره بهداشت عمومی انگلستان نیز این توصیه‌ها را دارد:
– به محض رشد اولین دندان کودکان خود را عادت بدهید که مسواک بزنند و تا سن هفت یا هشت سالگی بر نحوه مسواک زدن آن‌ها نظارت و دقت کنید. کودکان باید حداقل روزی دو بار دندانهای خود را مسواک بزنند و مسواک زدن قبل از خواب بسیار مهم است. باید از خمیر دندانهای حاوی فلوراید استفاده کرد.
– برای کودکان زیر سن سه سال به اندازه یک عدس خمیر دندان کافی است و از سه سالگی به بعد به اندازه یک نخود.

استفاده از داروهای بدون شکر
اداره بهداشت عمومی بریتانیا در راهنمای خود برای خانواده‌ها تاکید می‌کند که موقع تجویز دارو برای کودکان، سوال کنند آیا نوع بدون قند دارو وجود دارد و اگر پزشکان به این نکته توجه نمی‌کنند به آن‌ها این موضوع را یادآوری کرد.

منبع:دندانه

 

رئیس اداره سلامت دهان و دندان وزارت بهداشت با اشاره به جزئیات برنامه طرح ارتقای سلامت دهان و دندان دانش آموزان سراسر کشور که جمعیت هفت میلیون و هفتصد هزار نفری مقطع اول تا ششم ابتدایی تحصیلی را پوشش می‌دهد، گفت: حدود دو هزار نفر نیروی دندانپزشک و بهداشتکار دهان و دندان و همچنین حدود چهار هزار نفر نیروهای واسط همکاری خواهند کرد.

دکتر حمید صمدزاده تصریح کرد: بدون اغراق می‌توان گفت که جمهوری اسلامی ایران نخستین کشوری در جهان است که چنین برنامه وسیع، دقیق و فراگیری را درمدت زمانی معین و بر روی گروه هدفی از طیف دانش آموز انجام می‌دهد که این اقدام می‌تواند الگویی در دنیا باشد.

وی گفت: این طرح شامل سه بخش اصلی آموزش، پیشگیری و درمان است و از سال تحصیلی امسال آغاز شده است. برای اجرا در ۲۰ هزار مدرسه شهری و ۴۰ هزار مدرسه روستایی در نظر گرفته شده است. در روستا‌ها نیروهای بهداشتی آموزش دیده و در شهر‌ها از طریق مربیان بهداشت مدارس و کاردان‌های بهداشت دهان و دندان و در ‌‌نهایت در مجموع ۶۰ هزار مدرسه ابتدایی سراسر کشور اجرا می‌شود.

دکتر حمید صمدزاده ادامه داد: در بحث آموزش، والدین، معلمین و دانش آموزان از آموزش در زمینه سلامت دهان و دندان بهره‌مند می‌شوند و در بحث پیشگیری نیز ایجاد شناسنامه الکترونیک سلامت دهان و دندان دانش آموز هدف مهم بعدی ما محسوب شده است که در صورت اجرایی شدن کامل و فراگیر، برآوردی از نیازهای درمانی دانش آموزان به منظور اتخاذ تصمیمات بعدی در اختیار قرار می‌دهد.

صمدزاده تصریح کرد: در بحث پیشگیری، انجام «وارنیش فلوراید تراپی» برای تمام دانش آموزان گروه هدف مهم‌ترین اقدام آتی محسوب می‌شود. این اقدام مهم که شاید بتوان گفت در سراسر جهان با این وسعت بی‌نظیر است و برای نخستین بار در دنیا در کشورمان انجام می‌شود قرار است در دو نوبت انجام شود. مرحله اول وارنیش فلوراید تراپی آبان و آذر ماه امسال و مرحله دوم در فروردین واردیبهشت سال آینده انجام خواهد شد.

وی ادامه داد: بر اساس پژوهش‌های انجام شده، وارنیش فلوراید تراپی حدود ۲۵ تا ۴۵ درصد موجب کاهش پوسیدگی دندان می‌شود. با توجه به بررسی انجام شده در کشور، آخرین آمار شاخص پوسیدگی دندان (DMFT) کودکان تا ۱۲ ساله کشور ۲، ۰۹ است و حدود ۸۲درصد این شاخص مربوط به پوسیدگی دندان است، به عبارت دیگر هر فرد ۱۲ساله به طور میانگین دو دندان پوسیده، کشیده شده و یا ترمیم شده دارد که امید است با اجرای این برنامه ملی و هدفمند بتوانیم در مدت ۶ سال آتی این شاخص را به عدد یک کاهش دهیم که به طور قطع کاری بسیار دشوار است

رئیس اداره سلامت دهان و دندان وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی گفت: در بحث درمان که محور اصلی از هدف سوم این طرح محسوب می‌شود در مدارس با استفاده از یونیت‌های دندانپزشکی ثابت و سیار و در مراکز بهداشتی درمانی سراسر کشور خدمات درمانی مخصوص این گروه هدف بر اساس شناسنامه الکترونیک هر دانش آموز انجام خواهد شد.

صمدزاده عنوان کرد: پیش بینی می‌شود با توجه به گستردگی طرح و نیاز بالغ بر ۹۰ درصد دانش آموزان به خدمات درمانی و با عنایت به امکانات، بضاعت و توان وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی بتوانیم عمده این نیاز‌ها را برطرف کنیم.

رئیس اداره سلامت دهان و دندان وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی بر اساس بررسی‌ها حدود ۴۵ درصد پرداخت از جیب هموطنان در خصوص امور درمانی دندانپزشکی است و کاهش این هزینه یکی از مهم‌ترین دغدغه‌های وزارت بهداشت محسوب می‌شود. در این خصوص پیوسته به دنبال هماهنگی‌ها و حمایت‌های موثر‌تر سازمان‌های بیمه‌گر خواهیم بود. براین اساس تفاهم‌نامه میان وزارت بهداشت و وزارت رفاه در قالب حمایت‌های بیمه‌ای دانش آموزان در این راستا است.

صمدزاده ادامه داد: حدود دو هزار نفر نیروی دندانپزشک و بهداشتکار دهان و دندان؛ همچنین حدود چهار هزار نفر نیروهای واسط همکاری خواهند کرد که آموزش‌های لازم را به طور کامل فراگرفته و همراه این طرح خواهند بود. همچنین دانشگاه‌های علوم پزشکی سراسر کشور (حدود۵۷ دانشگاه و دانشکده‌های دندانپزشکی) طی هماهنگی با ادارات آموزش و پرورش استان خود در این طرح مشارکت دارند.

وی تصریح کرد: انتظارمان از خانواده‌ها این است که در خصوص پیشگیری، همکاری و حمایت بیشتری داشته باشند. اگرچه وارنیش فلورایدتراپی یکی از اقدامات مهم است ولی نظارت والدین و توجه آنان به روند رعایت بهداشت دهان و دندان دانش آموز خود می‌تواند نتایج درخشان و ماندگاری در این طرح به‌همراه داشته باشد. نتیجه این اقدام کاهش میزان پوسیدگی دندان و کاهش نیاز به درمان‌های اولیه و درمان‌های گران قیمت بعدی به منظور رفع بی‌دندانی خواهد بود.

رئیس اداره سلامت دهان و دندان وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی افزود: پیشگیری و یا رفع پوسیدگی ساده یک دندان به مراتب ارزان‌تر از درمان‌های ریشه دندان یا روکش و یا ایمپلنت است، در نتیجه این اقدامات پیشگیرانه موجب کاهش هزینه‌های هموطنان و کاهش پرداخت از جیب خواهد شد.

صمدزاده عنوان کرد: بدون اغراق می‌توان گفت که جمهوری اسلامی ایران نخستین کشوری در جهان است که چنین برنامه وسیع، دقیق و فراگیری را درمدت زمانی معین و بر روی گروه هدفی از طیف دانش آموز انجام می‌دهد که این اقدام می‌تواند الگویی در دنیا باشد.

وی بیان داشت: کشورهای اسکاندیناوی با اجرای برنامه‌های بهداشتی و پیشگیرانه در سال‌های طولانی توانستند به شاخص‌های مناسبی دست یابند به گونه‌ای که حتی شاخص مربوط به پوسیدگی، پرشدگی و کشیدن دندان در افراد ۱۲ سال برخی از این کشور‌ها نزدیک به صفر است؛ امید می‌رود با اجرای این طرح به اهداف اثربخش آن دست یابیم.

رئیس اداره سلامت دهان و دندان وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی خاطرنشان کرد: ‌ اگر بتوانیم موج پوسیدگی را متوقف کنیم بی‌شک نتایج آن در سال‌های آینده در اقتصاد خانواده قابل مشاهده خواهد بود و بازتاب آن در صرفه جویی‌های بودجه سلامت مشهود خواهد بود.

منبع:دندانه

 

دکتر وحید رواقی
استادیار سلامت جامعه، دانشکده دندانپزشکی دانشگاه بیرمنگام انگلستان
[اختصاصی سایت دندانه]

به احتمال زیاد دندان‌پزشک به شما توصیه کرده است که علاوه بر مسواک زدن باید از نخ دندان استفاده کنید. شما نیز بعد از آخرین جلسه درمانی تصمیم می‌گیرید از این پس استفاده از نخ دندان را به برنامه روزانه خود اضافه کنید. برای چند روزی با نخ دندان دست و پنجه نرم می‌کنید اما بزودی آن را فراموش می‌کنید و به مسواک زدن اکتفا می‌کنید.
اگر جز کسانی هستید که مسواک می‌زنید اما علی رغم توصیه دندان‌پزشکتان از نخ دندان استفاده نمی‌کنید باید بدانید شما تنها نیستید. براساس آخرین سرشماری سلامت در بریتانیا سه چهارم بزرگسالان در این کشور حداقل روزی دوبار مسواک می‌زنند که آمار مطلوب و رضایت‌بخشی است. اما برخلاف مسواک، استفاده از نخ دندان چندان متدوال نیست. بر اساس همین سرشماری از هر پنج بریتانیایی تنها یک نفر از نخ دندان استفاده می‌کند.
اما چرا دندان‌پزشکان بر استفاده از نخ دندان تاکید می‌کنند؟ استفاده از نخ دندان تا چه اندازه می‌تواند از بیماری‌های دهان و دندان پیشگیری کند؟

تصور بر این است که مسواک زدن با پیشگیری از تشکیل پلاک دندانی از دو بیماری اصلی دهان و دندان یعنی پوسیدگی و بیماری‌های لثه جلوگیری می‌کند. پلاک دندانی لایه نازک و چسبنده‌ای است که روی دندان تشکیل می‌شود. این لایه نازک و چسبنده وقتی در مجاورت کربوهیدرات‌ها (مانند نان و برنج) یا قند‌ها (مانند شکلات، آب میوه و نوشابه) قرار گیرد ساختار سطح دندان را تخریب کرده و در نتیجه پوسیدگی ایجاد می‌شود. گسترش پوسیدگی هم می‌تواند عوارض نامطلوبی مانند دندان درد به همراه آورده و نهایتا به کشیدن و از دست دادن دندان ختم شود. پلاک دندانی علاوه بر نقشی که در تشکیل پوسیدگی دارد می‌تواند بر بافت‌های نرم مجاور دندان تاثیر گذاشته و سبب ایجاد التهاب لثه و در ‌‌نهایت بیماریهای لثه شود. بیماری لثه همانی است که قدیمی تر‌ها به آن پیوره می‌گفتند.

مسواک به دلیل شکل و اندازه بزرگ آن توانایی حذف پلاک دندانی در تمام نقاط دهان به‌ویژه بین دندان‌ها را ندارد. از این رو ایده استفاده از نخ دندان به عنوان یک ابزار کمکی برای تمیز کردن دندان‌ها ظاهرا مفید به نظر می‌رسید. گفته می‌شود یک دندان‌پزشک آمریکایی در قرن نوزدهم ایده استفاده از نخ دندان برای حذف کردن پلاک دندانی در نقاطی که مسواک به آن دسترسی ندارد را مطرح نمود.
استفاده از نخ دندان تا سالیان سال در دنیای دندان‌پزشکی بدون هیچ تردیدی ترویج می‌شد. شواهد علمی زیادی هم وجود داشت که نشان می‌داد نخ دندان تا حد زیادی از تشکیل پلاک دندانی یا‌‌ همان لایه نازک چسبنده روی دندان جلوگیری کند.

اما آیا واقعا استفاده از نخ دندان باعث کاهش میزان پوسیدگی و بیماری‌های لثه هم می‌شود؟

به نظر می‌رسد پاسخ این سوال آن‌گونه که دندان‌پزشک شما و شما تصور می‌کنید آسان نیست. از آنجایی که مطالعات پراکنده بسیاری برای بررسی نقش پیش گیری کننده نخ دندان انجام شده بود و نتایج متناقضی به دست آمده بود محققان تصمیم گرفتند نتایج این مطالعات را جمع آوری کرده و پس از بررسی کیفیت این مطالعات نتیجه نهایی را منتشر کنند. یکی از این مطالعات مروری نشان داد که استفاده از نخ دندان در بچه‌ها می‌تواند از بروز پوسیدگی پیشگیری کند. اما برخلاف تصور اولیه پژوهشگران شواهد محکمی که نشان دهد استفاده از نخ دندان پوسیدگی در بزرگسالان را کاهش می‌دهد پیدا نکردند. نتایج این پژوهش توسط گروه دیگری از پژوهشگران از زاویه‌ای دیگر در یک مطالعه دیگر مورد بررسی قرار گرفت. این بار هم برخلاف انتظار نتایج پیشین تکرار شد.
به بیان دیگر، به نظر می‌رسد برخلاف تصور اولیه دیگر با قاطعیت نمی‌توان گفت که نخ دندان کمکی به پیشگیری از پوسیدگی در بزرگسالان می‌کند.

اما طرفداران استفاده از نخ دندان نباید کاملا نا‌امید شوند چرا که به نظر می‌رسد اگرچه دلایل کافی برای استفاده از نخ دندان برای پیشگیری از پوسیدگی وجود ندارد اما تا حد اندکی می‌تواند از التهاب لثه و در نتیجه بیماریهای لثه پیشگیری کند.
اکنون ممکن است برخی از طرفداران استفاده از نخ دندان ادعا کنند که استفاده از نخ دندان محض احتیاط ایرادی ندارد. یا آن گونه که در گویش عامیانه گفته می‌شود کار از محکم کاری عیب نمی‌کند. اما واقعیت آن است که باز هم بر خلاف تصور ما استفاده ناصحیح و غیراصولی از نخ دندان چندان هم بی‌ضرر نیست. از این رو لازم است از توصیه کردن بی‌حساب و کتاب به استفاده از نخ دندان بدون آموزش‌های کافی پرهیز کرد.

تردید در مورد سودمندی نخ دندان در پیشگیری از پوسیدگی دندان در بزرگسالان
تردید در مورد سودمندی نخ دندان در پیشگیری از پوسیدگی دندان در بزرگسالان

تمایل دارم این یادداشت را با توصیه‌ای به سیاست گذاران بخش سلامت که مسولین اصلی سلامت جامعه هستند جمع‌بندی کرده و به اتمام برسانم.
به طور خلاصه، برخلاف روایت‌ها و سفارش‌های مکرر دندان‌پزشکان، شواهد علمی رضایت‌بخشی که نشان دهد استفاده از نخ دندان از پوسیدگی دندان بخصوص در بزرگسالان پیشگیری می‌کند وجود ندارد. اما عبارت معروفی در روش‌شناسی تحقیق وجود دارد که می‌گوید پیدا نکردن شواهد علمی به معنای عدم وجود چنین شواهدی در جهان خارج نیست. شاید زمانی نه چندان دور مدارک محکم و قانع کننده‌ای در مورد سود یا حتی ضررهای استفاده از نخ دندان پیدا شود که بتوانیم بر اساس آن‌ها با قاطعیت به بیماران توصیه کنیم از نخ دندان استفاده کنند یا شاید هم از آن پرهیز کنند.
با این وجود به دلیل وجود شواهدی که نشان می‌دهد نخ دندان تا حدی از التهاب لثه پیشگیری کند، قابل درک و منطقی است که دندان‌پزشکان هم‌چنان بر استفاده از نخ دندان تاکید کنند.
آمارهای بدست آمده از کشورهای پیشرفته در زمینه سلامت اما نشان می‌دهد علی رغم آنکه ده‌ها سال است استفاده از نخ دندان توصیه می‌شود درصد اندکی از مردم تمایل به استفاده از نخ دندان دارند.

اما مساله مهمتری که به بهانه این یادداشت مایلم به بحث بگذارم دسترسی عمومی به اطلاعات مرتبط با سلامت دهان است. در حال حاضر اگر کسی بخواهد در مورد رفتارهای مرتبط به سلامت دهان اطلاعاتی کسب کند آسان‌ترین راه مراجعه به دندان‌پزشک است. با توجه به گران بودن هزینه خدمات دندان‌پزشکی قابل فهم است که عده قابل توجهی از مردم از پا گذاردن به مطب‌های دندان‌پزشکی خودداری کنند. از سوی دیگر بر اساس نتایج برخی پژوهش‌های اروپایی، اطلاعاتی که دندان‌پزشکان در زمینه بهداشت و سلامت دهان می‌دهند در بسیاری از موارد متناقض است. گزینه دیگر برای کسب اطلاعات در مورد سلامت به طور کلی و سلامت دهان به صورت اختصاصی مراجعه به سایت‌های اینترنتی مرتبط با دندان‌پزشکی به زبان فارسی است که روز بروز بر تعداد آن‌ها افزوده می‌شود.
اما سوال اساسی این است که تا چه اندازه در مورد صحت و درستی اطلاعات ارائه شده در این سایت‌ها اطمینان داریم؟ آیا مردم به منبع موثق و اصولی برای آموختن رفتارهای مرتبط به سلامت دهان دسترسی دارند؟

برای رفع این کمبود، در کشورهای توسعه یافته نهادهای رسمی دولتی مانند وزارت بهداشت یا موسسات دولتی مسول سلامت سالهاست اطلاعات صحیح مرتبط با سلامت من جمله سلامت دهان و دندان را مستقیما با زبانی ساده از طریق سایت‌ها و یا دفترچه‌های رایگان در اختیار مردم قرار می‌دهند. (برای مثال سایت دولتی سلامت و دهان در بریتانیا را اینجا می‌توانید ببینید) به نظر می‌رسد حالا که مدتی است صحبت از تغییر نظام سلامت و تمرکز بر پیشگیری بجای درمان است، مسولان مرتبط باید به جای واگذار کردن وظیفه آموزش سلامت به دندان‌پزشکان و سایت‌های متفرقه دست به کار شوند و مستقیما اطلاعات صحیح مرتبط با سلامت من جمله سلامت دهان را در اختیار جامعه قرار دهند.

منبع:دندانه

 

استادیار دانشکده دندان‌پزشکی مشهد گفت: به هیچ عنوان نمک نمی‌تواند جایگزین خمیر دندان شود.
دکتر ایمان پریسایی در خصوص استفاده از نمک در مسواک زدن، عنوان کرد: این یک باور قدیمی و نادرست است و به هیچ عنوان نمک نمی‌تواند جایگزین خمیر دندان شود زیرا در داخل خمیر دندان مواد بسیار مؤثری مانند فلوراید، خوشبوکننده و… برای پیشگیری از پوسیدگی است که هیچ‌کدام در نمک وجود ندارد و اصلا استفاده از آن خوب نیست.

وی افزود: مشکلاتی که برای افراد در حیطه‌ دهان و دندان پیش می‌آید، برای ساختار دندان‌ها و برای بافت نگهدارنده دندان‌ها (لثه) بوده، همچنین رعایت بهداشت دهان و دندان شامل استفاده از مسواک، نخ دندان و استفاده از دهان‌شویه‌های ضد میکروبی است.

وی عنوان کرد: مسواک زدن و نخ دندان کشیدن کمک می‌کند که پلاک میکروبی برداشته شود و سلامت دهان و دندان حفظ شود، این پلاک میکروبی عامل اصلی ایجاد پوسیدگی دندانی و ایجاد بیماری‌های پریودنتال است که موجب التهاب لثه می‌شود و زمانی که این پلاک میکروبی برداشته نشود به تدریج پوسیدگی پیشرفت می‌کند و موجب می‌شود دندان‌ها از بین بروند حتی دچار درگیری عصب شوند و درد، التهاب و عفونت رخ دهد.

استادیار دانشکده دندانپزشکی مشهد با بیان اینکه مسواک زدن باید مؤثر باشد و تمام قسمت‌های دندان تمیز شود، خاطرنشان کرد: به طور متوسط پیشنهاد می‌کنیم که حداقل این کار پنج دقیقه طول بکشد، استفاده از مسواک و نخ دندان میکروب دهان را کاهش می‌دهد و سبب می‌شود دهان نسبت به حالتی که فرد بهداشت را رعایت نمی‌کند بوی مطبوعی بگیرد.

دکتر پریسایی در خصوص اینکه مسواک زدن چقدر پوسیدگی را عقب می‌اندازد، تصریح کرد: کشورهای توسعه‌یافته که در اروپا، ‌سوئد و… هستند خیلی پوسیدگی دندان در آن‌ها کاهش یافته و حتی افرادی هستند که اصلا پوسیدگی دندانی ندارند زیرا پوسیدگی بیماری‌ای است که فاکتورهای متعددی در آن دخیل بوده که یک فاکتور آن رعایت بهداشت دهان و دندان است و رعایت اصول تغذیه‌ای، ‌ تکرر در خوردن، رژیم غذایی و نوع مواد غذایی مورد استفاده نیز در آن مؤثر هستند.

وی عنوان کرد: اگر فرد بهداشت دهان و دندان را رعایت کند به میزان زیادی موجب کاهش پوسیدگی دهان و دندان می‌شود، همچنین در رژیم غذایی که افراد مصرف می‌کنند پوسیدگی‌زایی کمتری وجود داشته باشد و بعضی از غذا‌ها مانند برنج و… که حاوی نشاسته هستند و به مقداری زیادی در داخل دهان و روی دندان‌ها قرار می‌گیرند و اگر تمیز نشود موجب پوسیدگی بیشتری می‌شود، اما اگر میوه‌هایی مانند انار، شاتوت، سبزی‌ها و مغزهایی مانند گردو و بادام در رژیم غذایی بیشتر باشد موجب می‌شود پوسیدگی کمتری ایجاد شود و دهان و بافت نگهدارنده دندان سالم باشد.
منبع:دندانه

 

متخصصان دندان‌پزشکی جامعه‌نگر در میزگرد «بهداشت دهان و دندان» بیمارستان رضوی

به مناسبت روز دندان‌پزشکی تعدادی از اساتید و متخصصان دندان پزشکی در بیمارستان رضوی مشهد در یک نشست خبری از لزوم توجه به سیاست‌های پیشگیرانه در برنامه‌ریزی و سیاست‌گزاری دندان‌پزشکی کشور گفتند. روزنامه قدس گزارش کوتاهی از این نشست را همزمان با روز دندان پزشکی منتشر کرد که متن آن را در ادامه می‌خوانید:

ناشدنی است که بحث دندان و دندان‌پزشکی مطرح شود و حرفی از مشکلات بیمه، خدمات نوین و ضرورت توجه افزون‌تر به سیاست‌های پیشگیرانه به میان نیاید. میزگرد دندان‌پزشکی در بیمارستان رضوی نیز همین گونه بود و نکات جالب و ارزشمندی داشت که در روزهایی که مناسبت آن توجه ملی به «دندان» است، خواندنش خالی از لطف نیست.

چالش‌های حوزه سلامت دندان
«وضعیت توجه به سلامت دهان ودندان در کشور ما چگونه است وچه فاصله‌ای با کشورهای پیشرفته دارد؟» دکتر بهجت السادات عجمی، دندان‌پزشک کودکان در پاسخ به این پرسش خبرنگار ما می‌گوید: این مسأله در حال حاضر در کشورهای پیشرفته حل شده است، چنانکه بر اساس آماری که ۱۰ سال پیش ارایه شده، در سوئد افراد ۴۰ ساله یک دندان‌پرکرده داشتند، زیرا در کشورهای پیشرفته از‌‌ همان طفولیت بر برنامه‌های پیشگیرانه تأکید می‌شود، اما امروزه وضعیت سلامت دهان و دندان در کشور ما خوشایند نیست.
دکتر علی کاظمیان، متخصص دندان‌پزشکی اجتماعی نیز معتقد است، به طورکلی وضعیت سلامت دهان ودندان در یک جامعه به عوامل متعددی مرتبط است که از آن جمله می‌توان به دسترسی به خدمات دندان‌پزشکی اشاره کرد. به این ترتیب هرقدر زمینه این دسترسی‌ها بیشتر فراهم شود، سلامت دندان‌ها نیز بیشتر تأمین می‌شود. البته دیگر عامل مؤثر، تعیین کننده‌های اجتماعی در سلامت است، به طوری که بررسی‌های انجام شده حکایت از آن دارد که حدود ۵۰ سال پیش، میزان پوسیدگی دندان‌های کودکان کشورهای اروپایی و پیشرفته نسبت به هموطنان ما بیشتر بوده است، اما پرسش اینجاست که چگونه این جوامع وضعیت سلامت خود را ارتقا بخشیده‌اند؟ به این ترتیب بررسی‌ها نشان می‌دهد، نحوه سلامت دهان و دندان با برخورداری اقتصادی و اجتماعی نسبت مستقیم دارد. ازاین رو مقوله اقتصادی و آگاهی اجتماعی در این زمینه اثرگذار است.

پوسیدگی بیشتر در مناطق مرفه!
دکتر عجمی در ادامه یادآور می‌شود: در بررسی‌هایی که بین سال‌های ۷۶ تا۸۵ در مدارس نواحی مختلف شهر مشهد انجام شد، نشان داد، در مناطق مرفه میزان پوسیدگی‌های دندان نسبت به مناطق کم برخوردار بیشتر بود و در مقابل نیز در مناطق کم برخوردار کودکان به دلیل ضعف در تغذیه، دچار مشکلاتی در سلامت لثه‌ها بودند.
دکتر کاظمیان نیز تأکید می‌کند: از عوامل نگران کننده در سلامت دندان اقشار برخوردار جامعه، شیوع پوسیدگی‌زایی تغذیه است که به دلیل غذاهای نرم همانند فست فود‌ها و مصرف شیرینی‌ها رخ می‌دهد و در اقشار کم‌برخوردار ضعف دسترسی به خدمات دندان‌پزشکی، مسأله‌ای قابل تأمل است.
دکتر فرامرز بابازاده، جراح فک و صورت هم اعتقاد دارد، به دلیل تغییر الگوی تغذیه واستفاده از مواد غذایی نرم، شکل فک انسان‌ها به مرور زمان تغییر کرده، به طوری که در حال حاضر دندان عقل به عنوان عنصر بی‌فایده بوده ویا در فک مخفی است، به این ترتیب در حال حاضر حدود ۹۸ درصد دندان‌های عقل نیاز به جراحی دارند.

اثرگذاری خانواده
«کودکان از گروه‌هایی هستند که با مشکلات سلامت دهان و دندان مواجهند، برای کاهش این مشکلات چه باید کرد؟»
دکتر فریناز نوربخش، متخصص دندان‌پزشکی کودکان در پاسخ می‌گوید: خانواده‌ها باید توجه کنند در سلامت دندان‌های کودکان غفلت از نگهداری دندان دیده می‌شود، زیرا والدین تصور می‌کنند این دندان شیری است واهمیتی برای حفاظت آن قایل نیستند. درحالی که این دندان‌پایه سلامت دندان‌های کودک است. دکتر عجمی نیز معتقد است، در سال‌های اخیر بحث طرح تحول سلامت دندان‌پزشکی مطرح شده که امیدوار کننده است. در این برنامه بر پیشگیری از مشکلات دندان‌پزشکی کودکان زیر دوازده سال تأکید می‌شود که با اجرای مطلوب ونظارت کافی می‌تواند در تأمین سلامت دندان‌ها مؤثر باشد، زیرا‌گاه شاهدیم در مراکز درمانی برای فلورایدتراپی از نیروهای غیرمرتبط استفاده می‌شود.

پیشگیری از دوران کودکی
«چند سالی است که بر پیشگیری در عرصه دندان‌پزشکی تأکید می‌شود، برای موفقیت دراین زمینه چه باید کرد؟»
دکتر نوربخش در پاسخ می‌گوید: برای موفقیت در این باره باید از کودکی شروع کرد و این می‌سر نمی‌شود مگر وقتی که سطح دانش اطرافیان کودک رشد داشته باشد. بنابراین در جوامع پیشرفته از دوران بارداری به این مسأله تأکید می‌شود و به مادران و اطرافیان در خصوص مراقبت از دندان‌های طفل آموزش می‌دهند. همچنین از عوامل مؤثر در پوسیدگی دندان‌های کودکان وجود میکروب «استرپتوکوک موتانس» است که به طور طبیعی پس از حدود ۶ ماه از تولد، در دهان فعال می‌شود. چنانکه‌گاه در کودکان شاهد رویش دندان‌هایی پوسیده هستیم، بنابراین هرقدر زمان ورود این میکروب در کودک بیشتر شود، علایم پوسیدگی دیر‌تر بروز می‌کند. البته در جهان این معضل دیده می‌شود، چنانکه بنابر بررسی‌های انجام شده ۶۰ درصد کودکان ۶ ماهه تا ۶ ساله آمریکایی دندانی پوسیده داشتند و این میزان در کشور فنلاند به پنج درصد می‌رسد.

افزایش سواد سلامت دانش‌آموزان
«از حلقه‌های مؤثر در پیشگیری از بیماری‌های دهان و دندان که در وزارت بهداشت به آن توجه شده، تأکید بر افزایش سواد سلامت دانش آموزان در این مقوله است. آیا دانش مربیان بهداشت ما برای این آموزش‌ها کافی است؟»
دکتر عجمی، استاد دانشگاه می‌گوید: به طور علمی باید این وضعیت فراهم باشد، اما بنابر شواهد و تجربیات موجود، این شرایط فراهم نیست، چنانکه ما در تعامل با مدارس در زمینه آموزش‌های بهداشت شاهدیم که برای نمونه از یک جمع ۶۰ نفره مربیان بهداشت تنها یک نفر تحصیلکرده این رشته است و بقیه تخصص‌های غیرمرتبط دارند. همچنین از این تعداد تنها ۱۰ نفر علاقه‌مند به حرفه خود بوده و با جدیت بر سلامت دانش آموزان تأکید می‌کنند.

بیمه توجیه ندارد
دکتر علی کاظمیان با اشاره به اینکه در بسیاری از مناطق دنیا خدمات دندان‌پزشکی قابل بیمه شدن نیست، می‌افزاید: با توجه به اینکه پوسیدگی دندان دومین بیماری شایع در کل دنیاست، از این‌رو تقریباً همه افراد با خدمات دندان‌پزشکی سر و کار دارند و با توجه به تقاضای بالای مردم، پوشش بیمه‌ای این خدمات توجیه اقتصادی ندارد. به این ترتیب جا دارد خدمات بیمه‌ای بر سلامت دهان و دندان کودکان متمرکز شود.

منبع:دندانه

 

ایلنا: رییس انجمن دندان‌پزشکان عمومی ایران با اشاره به اینکه در هر منطقه‌ای که امکان هزینه کردن برای دندان‌پزشکی کمتر است میزان پوسیدگی نیز بالا می‌رود، گفت: به نظر می‌رسد؛ رابطه مستقیم بین فقر و پوسیدگی دندان وجود دارد و اگرچه افراد متمول هم پوسیدگی دارند، اما به دلیل تمکن مالی وقتی دندانشان پوسیده می‌شود به پر کردن و اصلاح آن اقدام می‌کنند، اما افرادی که زیر خط فقر زندگی می‌کنند؛ تعداد دندان‌های کشیده شده و از دست داده بیشتری دارند.

رابطه مستقیم فقر و بیکاری با دندان‌های کشیده شده
رابطه مستقیم فقر و بیکاری با دندان‌های کشیده شده

دکتر باقر شهنی‌زاده؛ رییس هیات مدیره انجمن دندان‌پزشکان عمومی ایران در گفت‌گو با ایلنا اظهار کرد: پوسیدگی دندان به طور کلی آماری تحت عنوان dms است که از استاندارد جهانی برخوردار بوده و بر اساس آن میزان سلامت دهان و دندان در دنیا سنجیده می‌شود.

وی با بیان اینکه در کشورهای مختلف این آمار بر اساس هزینه‌ای که برای سلامت دهان و دندان می‌کنند متفاوت است، ادامه داد: در کشور ما در سال ۶۰ حدود ۱. ۸ درصد بوده است و در سال ۹۲ این آمار ۵. ۸ درصد بوده است یعنی روند افزایشی داشته که این افزایش به علت‌های مختلف از جمله بهداشت دهان و دندان و بالا بودن هزینه‌های دندان‌پزشکی بوده است.

شهنی‌زاده تصریح کرد: در کشور‌های پیشرفته نیز پوسیدگی دندان وجود دارد اما میزان توجه به بهداشت در کشور ما بسیار کم است و هزینه‌های بالای دندان‌پزشکی نیز به معنی وجود دندان‌پوسیده در افراد است چراکه فرد باید بتواند هزینه‌ها را پرداخت کند تا از بهداشت دهان و دندان برخوردار باشد.

رییس هیات مدیره انجمن دندان‌پزشکان ایران گفت: پرداخت هزینه‌های دندان‌پزشکی توسط افرادی که دارای حقوق با میزان قانون اداره کار هستند امکان پذیر نیست و بخش‌های مختلفی باید وارد عرصه شوند تا بتوانند پوسیدگی را کم کنند.

پوسیدگی دندان در شهرهای مرزی و با آمار بیکاری بالا بیشتر است
وی افزود: در حال حاضر میزان پوسیدگی در بزرگسال‌ها بیشتر است و پراکندگی جغرافیایی آن نیز متفاوت است به این معنی که وقتی ما بالا‌ترین آمارهای بیکاری را در شهرهای مرزی و به طور مثال بیشترین آمار بیکاری را در استان خوزستان داریم طبیعتا میزان پوسیدگی در این مناطق بیشتر است.

شهنی‌زاده بیان کرد: در هر جا که امکان هزینه کردن برای دندان‌پزشکی کمتر است میزان پوسیدگی نیز بالا می‌رود. بنابراین به نظر می‌رسد رابطه مستقیم بین فقر و پوسیدگی دندان وجود دارد و اگرچه افراد متمول هم پوسیدگی دارند اما به دلیل تمکن مالی وقتی دندانشان پوسیده می‌شود به پر کردن و اصلاح آن اقدام می‌کنند. اما افرادی که زیر خط فقر زندگی می‌کنند تعداد دندان‌های کشیده شده و از دست داده بیشتری دارند.

رییس انجمن دندان‌پزشکان عمومی ایران افزود: تا زمانی که دولت از طریق پیشگیری به کنترل پوسیدگی اقدام نکند و برای آن سوبسید ندهد امکان ندارد نسل بعدی بدون پوسیدگی باشد و مشکلات پوسیدگی دندان حل نخواهد شد.

هزینه‌های دندان‌پزشکی باید بیمه شود
وی ادامه داد: در حال حاضر ۹۰ درصد هزینه‌های دندان‌پزشکی از جیب مردم پرداخت می‌شود و تا زمانی که دولت بودجه مورد نیاز بخش بیمه را تامین نکند و بیمه‌ها هزینه‌های دندان‌پزشکی را پوشش ندهند همچنان با بحران پوسیدگی دهان و دندان مواجه هستیم و نتیجه‌اش این است که افراد از سلامتی کامل از نظر زیبایی، ‌ جویدن و تغدیه برخوردار نخواهند بود.

شهنی‌زاده گفت: در حال حاضر جامعه ما سالمند است و افرادی که در می‌انسالی هستند نسبتشان به جامعه جوان دهه شصت برتری پیدا می‌کند در نتیجه ما با یک طیف بی‌دندانی در حال حاضر روبه رو هستیم که هزینه بازسازی دهان و دندان خیلی بالا است بنابراین دولت باید خیلی عاجل و سریع مساله بیمه‌ها را حل و برای بیمه‌ها این شرایط را ایجاد کند که امکان تامین سلامتی دهان و دندان را فراهم کنند.

کنترل پوسیدگی دندان با ایجاد اشتغال
رییس هیات مدیره انجمن دندان‌پزشکان عمومی ایران گفت: طرح پیشگیری از پوسیدگی دندان که در حال حاضر وجود دارد مسایل خاص خود را دارد و بیش از ۲۰ سال که در این زمینه کار می‌شود ولی نتیجه مطلوب حاصل نشده است.
وی گفت: اولین چیزی که در خصوص کنترل پوسیدگی دندان مهم است ایجاد اشتغال است. در حال حاضر گفته می‌شود ۷ میلیون نفر جمعیت بیکار وجود دارد بنابراین وقتی کسی شغل نداشته باشد نمی‌تواند سلامت دهان و دندان را تامین کند.

شهنی‌زاده اظهار کرد: دولت باید در زمینه بهبود اقتصاد جامعه حرکت کند و اشتغال زایی کند و این یک مساله بسیار پیچیده و در ارتباط با هم است و صرفا اینکه بیمه وارد عرصه شود یا بهداشت دهان و دندان را آموزش دهیم اثرگذار نیست و اشتغال و ایجاد بیمه برای شاغلین به طور اجباری از مسائل مرتبط به هم است که می‌تواند با کاهش هزینه‌های از جیب مردم موجب ارتقای سلامت دهان و دندان در افراد جامعه شود.

منبع:دندانه